tradukoj: be cs de en es fr hu id nl ru sk sv tp vo

*subPV

I.

*subTEZ Vikipedio

(prepozicio)
Prepozicio montranta:
1.TEZ
a)TEZ
Pozicion de objekto rilate al alia, kiu estas pli alte aŭ ene de iu supraĵo, kaj tuŝas ĝin: porti ion sub la brakoZ; havi kusenon sub sia kapo; rekoni virinon sub masko; ŝanceliĝi sub la pezo de io; la floroj mortis sub la paŝoj de la amantojZ. ANT:sur
b)TEZ
Pozicion de objekto rilate al alia, kiu estas pli alte sed ne tuŝas ĝin: muso kuras sub la litoZ; dormi sub tegmento, sub libera ĉielo; ripozi, promeni sub altaj kverkoj; sub la supraĵo; ekzistas nenio nova sub la sunoZ; sub Lia ombro ni vivos inter la naciojZ; kiam la suno aperas sub la stelo SiriusB. ANT:super

Rim.: Pri uzo de sub kun akuzativo, vd al sub, sub ...-n.
2.
Eksteran ŝajnon: ŝi aperis sub la formo de maljunulino; projektoj proponitaj sub laŭta nomoZ.
3.
Dependecon: sub seruro promesojn tenu, sed doninte ne reprenu PrV; ĉio estas sub via dispono; meti iun sub ies dispononZ; servi sub ies ordonoj; teni popolon sub sia regado; sub tiu kondiĉo; danci sub la muzikoZ; tiu skribis sur ĝi sub la diktado de JeremiaZ; kurso pri literaturo sub profesoro Davis; socio, kies konsistigantoj vivas sub sovaĝa egoismo.

al sub, sub ...-nTEZ

Al loko situanta loko situanta sub: li falis sub la radojn de veturanta vagonaro [1]; meti tabureton sub siajn piedojn, foliojn sub la presilon; el sub la kanapo la muso kuris sub la liton [2]; (figure) Moab humiliĝis sub la manojn de la IzraelidojZ; (figure) Dio metas gentojn sub niajn piedojnZ.
Rim.: Pri la prepoziciaj kunaĵoj kun al, vidu rimarkon sub al ĉe.

de subTEZ

De 1,2 loko situanta sub: se vi ne havos per kio pagi, oni ja prenos vian litaĵon de sub vi [3]; kolektiĝu la akvo de sub la ĉielo en unu lokon [4]; li mallevis la kapon kaj de sub la palpebroj observis la movojn de la atakantoj [5].

el subTEZ

El loko situanta sub: li trafis el sub pluvo en riveron PrV; el sub la kanapo la muso kuris sub la liton [6]..
II.
Vortero kun la samaj signifoj:

subaTEZ

Estanta sub io aŭ iu: suba indico en variablo; suba baro.

subeTEZ

En suba loko: rigardu la noton ĉi-sube; vi ne trovis la libron, ĉar ĝi estas sube de mia ĉapelo; la hundo, ekvidinte tablon, kuris suben. SIN:malsupre.

subaĵoTEZ

Suba parto de aĵo; bazo, kiun oni subŝovas.
a)
TEKS=subŝtofo
b)
=fono la korvoj faris bonan efekton sur la blanka subaĵo de la neĝoZ.

subigiTEZ

Cedigi iun antaŭ io aŭ iu; obeigi: Dio subigas al ni la popolojnZ; subigi landon al sia regado, soldatojn sub sia jugo; subigi sin, subiĝi al la cirkonstancoj, al la plimulto SIN:submeti, venki. VD:klini.

subuloTEZ

Homo dependanta de alia.

ĉi-subaTEZ

TIP=ĉi-malsupra skribu tuj al la ĉi-suba adreso [7].

desubismoTEZ Vikipedio

ESPPOL Politiko provanta influi socion desube, tio estas tra la amaso de ordinaraj homoj, kontraste al desuprismo: oni povas celi la ĝeneralan enkondukon de Esperanto laŭ la desubisma vojo, do pere de la kreskigo de la Esperanto-parolantaro [8]. VD:premgrupo
III.

sub-

(prefikso)
1.TEZ
En suba loko rilate al alia objekto: subtera; subjupo, subtegmento, subvestoj subporti, subteni (porti, teni estante sube); subskribi (skribi sube); subiri; subkuŝi (kuŝi sube de io); submeti; subordigi; subakvigi (ig kaj ).
2.TEZ
En suba loko rilate al aliaj homoj pli altrangaj: subleŭtenanto, suboficiro; submeti ribelantojn. VD:vic-1.
3.TEZ
En malsufiĉa kvanto, sub la atendata nivelo: subtaksi; subnutrado.
4.
Per kaŝita, sekreta aŭ hipokrita ago: subaŭskulti, subdiri, subkompreni; subkrii (detene krieti); subpremi ridon; subridiZ (kaŝe ridi); subrigardas (spionas) malvirtulo virtulon, kaj celas mortigi linZ; subvoĉe.
5.TEZ
MAT Inkluzivita en alia samstruktura objekto, aŭ iel malpli vasta. VD:subaro, subarbo, subbildigo, subgrafeo, subgrupo, subkorpo, submodulo, subringo, afina subspaco, vektora subspaco, topologia subspaco, subvico.

tradukoj

anglaj

~a: under.

belorusaj

~: пад; ~e: унізе, ніжэй; ~aĵo a: падкладка, падшэўка, падбіўка; ~aĵo b: фон; ~igi: падначаліць, падпарадкаваць; ~ulo : падначалены (наз.); ~-: пад-. ~tera: падземны; ~skribi: падпісваць; ~aŭskulti: падслухаць, падслухоўваць.

ĉeĥaj

~: pod (samostatně kombinovatelný morfém); de ~: zdola; el ~: zespod; ~a: dolní, spodní; ~e: dole, vespod; ~igi: podrobit, přemoci, přemáhat; ~ulo: podřízený čl..

francaj

~: sous; ~a: inférieur (adj.); ~e: dessous; ~aĵo a: dessous (vêtement de dessous); ~aĵo b: fond (arrière-plan); ~igi: soumettre; ~ulo: inférieur , subalterne , subordonné ; ĉi-~a: ci-dessous (adj.); de~ismo: stratégie par le bas; ~-: sous-, sub-.

germanaj

~: unter; ~a: unterhalb; ~e: darunter; ~aĵo a: Unterstoff; ~aĵo b: Untergrund; ~igi: darunter legen, unterlegen, unterdrücken; ~-: Unter-.

hispanaj

~: debajo; al ~, : abajo; de ~: desde abajo; el ~: de debajo; ~a: inferior (adj.); ~e: debajo (adv.); ~aĵo a: ropa interior; ~aĵo b: parte inferior, fondo; ~igi: someter, esclavizar, humillar; ~ulo: inferior, subalterno, subordinado; ĉi-~a: abajo (adj.), debajo (adj.); de~ismo: estrategia para influir en la sociedad desde su base; ~- 1.: sub-; ~- 2.: sub-; ~-: sub-. ~tera: subterráneo; ~jupo: enagua; ~skribi: suscribir (firmar debajo); ~meti: reprimir, someter; ~ordigi: subyugar, subordinar; ~leŭtenanto: alférez (jerarquía militar); ~oficiro: brigada, suboficial (jerarquía militar); ~aŭskulti: escuchar, oir; ~diri: susurrar; ~kompreni: sobreentender; ~premi: reprimir; ~ridi: reír por lo bajo; ~rigardas: mirar de soslayo; ~voĉe: susurrar.

hungaraj

~: alatt; al ~, : alá; de ~: alól; el ~: alól; ~a: alsó; ~e: lent, lenn, alul; ~aĵo a: bélés; ~aĵo b: aljzat, háttér; ~igi: alátesz, alárak, alávet, leigáz, megaláz; ~ulo: alárendelt, beosztott; ~- 1.: alá-; ~- 2.: al-; ~- 5.: rész-. ~tera: föld alatti, földalatti; ~jupo: alsószoknya; ~skribi: aláír; ~meti: alátesz, alárak, aláhelyez; ~ordigi: alárendel; ~leŭtenanto: alhadnagy; ~oficiro: tiszthelyettes, altiszt; ~aŭskulti: hallgatózik, kihallgat ; ~diri: sugall, megsúg; ~kompreni: beleért, hozzágondol; ~premi: elnyom, elfojt; ~ridi: kuncog; ~rigardas: les; ~voĉe: suttogva, sottovoce.

indoneziaj

~: di bawah; al ~, : ke bawah; de ~: dari bawah; el ~: dari bawah; ~aĵo a: bawahan (pakaian); ~igi: [serah] menyerahkan; ~ulo: bawahan (orang); ĉi-~a: di bawah ini; ~-: sub-.

nederlandaj

~: onder; ~a: onderste; ~e: beneden; ~aĵo a: voering; ~aĵo b: ondergrond; ~igi: onderdrukken, onderwerpen; ~ulo: ondergeschikte.

rusaj

~: под; al ~, : под (куда); de ~: из-под; el ~: из-под; ~a: нижний; ~e: внизу, ниже; ~aĵo a: подкладка; ~aĵo b: фон; ~igi: подчинить; ~ulo: подчинённый (сущ.); ~-: под-. ~tera: подземный; ~jupo: нижняя юбка; ~skribi: подписывать, подписать; ~meti: подкладывать, подложить, подчинять, подчинить; ~ordigi: подчинить, подчинять; ~leŭtenanto: младший лейтенант; ~oficiro: унтер-офицер; ~aŭskulti: подслушивать, подслушать; ~diri: подсказать; ~kompreni: подразумевать; ~premi: подавить, подавлять; ~ridi: подсмеиваться; ~rigardas: подглядывать; ~voĉe: вполголоса.

slovakaj

~: pod; de ~: zdola; el ~: zospodu; ~a: spodný; ~e: dole, naspodku, poniže; ~igi: podmaniť, podriadiť; ~ulo: podriadený človek.

svedaj

~: under; al ~, : in under; de ~: från under; el ~: från under; ~a: undre.

tokiponaj

~a: anpa.

volapukaj

~: dis.

fontoj

1. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, § 39
2. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, § 26
3. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Sentencoj 22:27
4. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 1:9
5. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, ĉap. 8
6. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, § 26
7. -: Anoncoj , Juna Alumeto, 1995-03 (4)
8. L. Wunsch-Rolshoven: [prelego] Eblaj prioritatoj de la strategio..., 2008

~: Mankas verkindiko en fonto.
al ~, : Mankas verkindiko en fonto.
~a: Mankas dua fontindiko.
~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~e: Mankas dua fontindiko.
~e: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~aĵo: Mankas verkindiko en fonto.
~igi: Mankas verkindiko en fonto.
~ulo: Mankas dua fontindiko.
~ulo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~-: Mankas verkindiko en fonto.


[^Revo] [sub.xml] [redakti...] [traduki...] [artikolversio: 1.41 2015/09/13 09:10:15 ]