tradukoj: be br cs de en es fr hu id it kek nl pl pt ru sk sv vo

*parol/i PV

*paroli

(x)
1.TEZ
Funkciigi siajn voĉorganojn: paroli al iu en la oreloZ; ekzistas tiaj homoj, kiuj parolas antaŭ ol ili pensis; la papagoj povas paroli; mallaŭte paroli.
2.TEZ
Esprimi sian penson per vortoj, uzante la voĉorganojn: kiam ni parolas pri personoj ... [1]; elokvente, klare, elegante, senprepare, neserioze paroli; paroli ruse, plurajn lingvojn; en Svisujo estas parolataj kvar lingvoj; paroli kun iu; en dom' de pendigito pri ŝnuro ne parolu PrV; vi parolas sensencaĵon [2]; malsaĝulo kaj infano parolas la veron PrV; se vi per la lango ne donas parolon facile kompreneblan, kiel oni scios, kio estas parolata? [3]; (figure) de longe la historio ne plu parolas pri tiu gento. VD:diri, rakonti
3.TEZ
(figure) (io) Havi iun signifon, pruvi, komprenigi: la faktoj, la ciferoj parolas per si memB; ni ekzamenu la motivojn, kiuj ŝajne parolas por la proponoZ; tiuj rimedoj parolas (trafas, tuŝas, influas) pli al la sentoj ol al la racio; parolantaj okuloj. VD:elokventa

paroloTEZ Vikipedio

1.
Ago paroli: de parolo ĝis faro estas malproksimeZ.
2.
Kapablo paroli: al tiu portreto mankas nur la parolo.
3.
Permeso paroli: la prezidanto donis la parolon al la raportonto; la parolvico apartenas al vi.
4.TEZ
Sinsekvo da vortoj esprimantaj penson: lia parolo fluas dolĉe kaj agrable [4]; lia hieraŭa parolo estis tre bela [5]; amika, profeta parolo; ne pri tio estas la parolo; en lingvoj naturaj pri nenio simila povas esti paroloZ.
5.
Buŝa promeso: doni sian parolon; fidi ies parolon.
6.TEZ
Vorto uzata por esprimi penson: aŭskultu miajn parolojnZ; glataj parolojZ; paroloj de prudentoZ.
Rim.: Kontraste kun vorto, parolo atentigas pri la temo, vorto pri la esprimmaniero.
7.
Prononco: via parolo estas tute nekomprenebla [6].
VD:nerekta, rekta

parolaTEZ

Esprimata per parolo: parola ordono, promeso; ni faris la kontrakton ne skribe sed paroleZ SIN:buŝa 2, voĉa

paroladoTEZ Vikipedio

1.
Ago longe paroli: la tro multa parolado lacigas lin [7]; unu el la plej gravaj rimedoj por vastigi nian aferon estas konstanta parolado pri ĝi en gazetojZ.
2.TEZ
Longedaŭra parolo antaŭ publiko: li faris du paroladojn en la komerca ĉambro. SUB:diskurso, lekcio, oracio, oratoraĵo, prelego

parolema

Volonte, abunde parolanta: tiu tro parolema flegistino [8].

parolistoTEZ

POLRAD Homo, kiu profesie parolas, prezentante la sciigojn de amasinformilo, institucio aŭ simila: parolisto de la prezidanto diris: „Nia politiko ... ne ŝanĝiĝis.“ [9]; li trovis laboron de parolisto ... en la rusa sekcio de la brita radiostacio BBC [10].

alparoli

(tr)
Direkti sian parolon al iu: la franca ministro ĉeestis kaj alparolis fremdajn ambasadorojn [11].

antaŭparoli

(tr)
(malofte)
Paroli antaŭ publiko: ho malsaĝuloj kaj kore malviglaj por kredi ĉion, kion la profetoj antaŭparolis! [12].

antaŭparoloTEZ

BELE Akcesora antaŭa parto de iu parolado aŭ verko, destinita por klarigi la temon, la celon, la metodon: la oficiro komencis sen ia antaŭparoloZ; antaŭparolo liberigas de postparolo PrV.

ĉirkaŭparoli

(ntr)
Paroli ĉirkaŭ la koncerna temo, ne tuŝante ĝin rekte: 打开天窗说亮话: malkaŝe (sincere) paroli, paroli eksplicite (per precizaj vortoj), ne ĉirkaŭparoli [13]; ĉirkaŭparolo.

elparoliZTEZ

(tr)
Aŭdigi klare vortojn: en nia lingvo ne ekzistas duoblaj vokaloj, sed ĉiu litero estas elparolata ĉiam egale kaj ĉiam aparteLR. SIN:prononci

festparolado

Publika, solena parolado en aparta okazo: la dua eldono [de Elektitaj paroladoj kaj prelegoj] estas plivastigita per la festparoladoj de la aŭtoro en la UK-oj en Helsinko (1969) kaj Vieno (1970) [14].

fiparoli

Paroli maldece, malĝentile, vulgare: ĉesu tiel fiparoli [15].

interparolejo

Loko por interparoloj, precipe tia kiu apartigas renkontiĝantajn internulojn kaj eksterulojn: mi kun miaj gepatroj kaj avino vizitis lin dufoje, sed mi ne sciis, ke mi estas en interparolejo de prizono [16].

interparoliTEZ

Plurope interŝanĝi dirojn, opiniojn, proponojn, sciaĵojn: Ju pli ni interparolis, des pli mi konvinkiĝis, ke li iĝis ŝovinisto [17]. VD:negoci

kontraŭparoliTEZ

(x)
Argumenti kontraŭ iu aŭ io: sensencaj kontraŭparolojZ SUB:kontesti, refuti

kunparolanto

Persono, kun kiu oni interŝanĝas dirojn: eble io simila ekzistas ankaŭ en la gepatra lingvo de mia kunparolanto [18].

laŭdparolo, laŭdparoladoTEZ

BELE Solena parola aŭ skriba laŭdo; laŭdacio, panegiro: la filmo montras la laŭdparolon de prezidanto Probal Dasgupta al la jubileulo [19]; amaskomunikiloj omaĝis per raportoj kaj laŭdparoladoj la 75-an naskiĝdatrevenon de Ornette Coleman [20].

porparolanto[21]TEZ

Persono, kiu defendas la interesojn de iu aŭ de ia afero antaŭ iu; advokato2.

postparoloTEZ

PIV1
BELE Akcesora posta parto de iu parolado aŭ verko, destinita por ĝin konkludi, aŭ aldoni rilatantajn informojn.

priparoli

(tr)
Esprimi sian penson, sian opinion pri io: mi ilin ne priparolos ĉi tie [22].

proparolantoTEZ

(evitinde)
=porparolanto se li havas por si anĝelon proparolanton, kvankam unu el mil, kiu elmontrus pri la homo lian pravecon, tiam Li indulgas lin [23].
Rim.: Malgraŭ la biblia ekzemplo ĉi tiu vorto ŝajnas evitinda pro la malfacilo interpreti ĝin surbaze de la normala senco de prepozicio „pro“.

satparoli

Paroli sufiĉe, ĝis la stato en kiu oni ne plu deziras paroli: mi ja ĉiam silentas, ĉiam mi havas serenan vizaĝon, permesu do al mi satparoli hodiaŭ... [24].

tradukoj

anglaj

~i: speak, talk; ~o: speech; ~a: spoken, oral; ~ado: speech; ~ema: loquacious, talkative; ~isto: speaker, orator, spokesperson, presenter; al~i: speak to, address; antaŭ~o: foreword, introduction, preamble, preface; ĉirkaŭ~i: beat about the bush; el~i: speak clearly, enunciate, pronounce; fest~ado : speech, address; inter~i: discuss, converse; kontraŭ~i: speak against; kun~anto: interlocutor, conversation partner; por~anto: advocate, spokesperson; post~o: afterword, epilogue, conclusion; pri~i: talk about, discuss.

belorusaj

~i: гаварыць, гутарыць, размаўляць, мовіць, казаць; ~o 2.: мова, маўленьне; ~o 5.: слова; ~o 7.: вымаўленьне; ~o: гаворка, гутарка, размова; ~a: моўны, вусны; ~ado 1.: гаварэньне; ~ado 2.: выступ, прамова, выступленьне; al~i: зьвярнуцца; antaŭ~o: прадмова; el~i: вымаўляць; kontraŭ~i: пярэчыць, аспрэчваць; kun~anto: суразмоўца; post~o: пасьляслоўе.

bretonaj

~i: komz; ~o 5.: ger; ~o: komz; ~a: dre gomz; ~ado 2.: prezegenn; ~isto: komzer; al~i: komz (ouzh); antaŭ~i: komz; antaŭ~o: raklavar, rakskrid; ĉirkaŭ~i: lakaat troidelloù en e gomzoù; el~i: diatagañ; inter~i: kendivizout; kontraŭ~i: dislavaret; kun~anto: kendivizer; por~anto: alvokad, breutaer; post~o: goude-skrid, gourfennskrid; pri~i: komz diwar-benn.

ĉeĥaj

~i: hovořit, mluvit; ~o: mluvení, projev, řečnění; ~a: slovní, ústní; ~ado: mluvení, projev, řečnění; ~ema: hovorný; el~i: vyslovit, vyslovovat; fest~ado: slavnostní projevy; inter~i: vést rozhovor; pri~i: projednat; pro~anto: přímluvce, zastánce.

francaj

~i: parler; ~o: parole; ~a: parlé, oral; ~ado 2.: discours; ~ema: bavard, disert, loquace; ~isto: annonceur, animateur, présentateur, conférencier, speaker, speakerine, porte-parole; al~i: s'adresser à, adresser la parole à, interpeler; antaŭ~i: parler; antaŭ~o: avant-propos, introduction, préambule, préface, prologue; ĉirkaŭ~i: faire des circonlocutions; el~i: prononcer; fest~ado : allocution; fi~i: parler mal; inter~ejo: parloir; inter~i: converser, discuter, s'entretenir; kontraŭ~i: contredire, s'opposer (à); kun~anto: interlocuteur; laŭd~o, : éloge, panégyrique; por~anto: avocat, défenseur, intercesseur; post~o: postface, épilogue; pri~i: commenter, discuter (qqch); sat~i: dire tout ce qu'on a sur le cœur, parler tout son soul. malsaĝulo kaj infano ~as la veron: la vérité sort de la bouche des enfants; ĉirkaŭ~o: circonlocution.

germanaj

~i 1.: sprechen; ~i 2.: reden; ~i 3.: sprechen; ~o 1.: Sprechen, Reden; ~o 2.: Sprechfähigkeit; ~o 3.: Wort (erteilen/haben); ~o 4.: Sprache, Rede; ~o 5.: Aussage; ~o 6.: Wort; ~o 7.: Aussprache; ~a: mündlich; ~ema: redselig; al~i: ansprechen; antaŭ~o: Vorwort, Vorrede, Prolog; el~i: aussprechen; inter~i: besprechen, diskutieren; kontraŭ~i: widersprechen; post~o: Nachwort; pri~i: besprechen, über etwas sprechen.

hispanaj

~i: hablar; ~o 2.: habla; ~o 3.: palabra (dar/tener); antaŭ~o: prólogo, prefacio.

hungaraj

~i: beszél, szól; ~o 1.: beszéd; ~o 2.: beszédképesség; ~o 3.: szó (engedély szólni); ~o 4.: szó; ~o 5.: szó; ~o 6.: szó; ~o 7.: kiejtés; ~a: szóbeli; ~ado 2.: beszéd, szónoklat; ~ema: beszédes; ~isto: szóvívő, bemondó; al~i: megszólít; antaŭ~o: előszó; ĉirkaŭ~i: kertel, köntörfalaz; el~i: kiejt; inter~i: beszélget, társalog; kontraŭ~i: ellene szól, ellenez; kun~anto: beszélgetőtárs; por~anto: ügyvéd, szószóló; post~o: utószó; pri~i: megbeszél; sat~i: kibeszéli magát. malsaĝulo kaj infano ~as la veron: a bolond és a gyermek mondja meg az igazat; doni sian ~on: szavát adja.

indoneziaj

~i: [bicara] berbicara; ~o: [bicara] pembicaraan; ~a: lisan, oral; ~ado: orasi, pidato; ~ema: cerewet; ~isto: [bicara] pembicara, juru bicara, orator, presenter; al~i: [utara] mengutarakan; antaŭ~o: [buka] pembukaan, [dahulu] pendahuluan, kata pengantar, mukadimah, preambul, prolog; el~i: [ucap] mengucapkan; inter~i: [diskusi] berdiskusi; kontraŭ~i: [tentang] menentang; por~anto: [acara] pengacara, advokat; post~o: epilog; pri~i: [diskusi] berdiskusi.

italaj

~i: parlare, discorrere, dire; ~o 1.: parlare, discorrere, dire; ~o 2.: favella, parola, lingua (fig.); ~o 3.: parola (permesso); ~o 4.: favella, parola, discorso, eloquio; ~o 5.: parola (promessa); ~o 6.: parola (pensiero); ~o 7.: modo di parlare, parola, eloquio; ~a: a parole, orale, verbale (a parole); ~ado: discorso; ~ema: loquace, ciarliero; ~isto: annunciatore, animatore (direttore eventi), presentatore, parlatore (conferenziere), conferenziere, speaker; al~i: arringare, rivolgersi a, parlare a; antaŭ~o: prefazione, prologo, preambolo; ĉirkaŭ~i: girare intorno (a parole); el~i: proferire, pronunciare; inter~ejo: parlatorio; inter~i: dialogare, colloquiare, discorrere, discutere (parlare), conversare; kontraŭ~i: contraddire, obiettare; kun~anto: interlocutore; por~anto: rappresentante (portavoce), avvocato (rappresentante leg.), portavoce; post~o: postfazione, epilogo, conclusione (capitolo); pri~i: commentare, discutere di, dire su; pro~anto : rappresentante (portavoce), avvocato (rappresentante leg.), portavoce; sat~i: sfogarsi (a parole).

kekĉiaj

~i: aatinak, aatinamank; ~o: aatin; ~ado: aatin; ~isto: aatinanel; al~i: aatinank; inter~ejo: aatinob̕aal; por~anto: aatinahom; pro~anto: aatinahom.

nederlandaj

~i: spreken; ~o 1.: het spreken; ~o 2.: spraak; ~o 3.: woord; ~o 4.: woord; ~o 5.: woord; ~o 6.: woord; ~o 7.: uitspraak; ~a: mondeling; ~ado 1.: gesprek; ~ado 2.: voordracht; ~ema: spraakzaam; ~isto: woordvoerder, omroeper, spreker; al~i: aanspreken; antaŭ~i: voorzeggen; antaŭ~o: voorwoord, proloog, voorrede, woord vooraf; ĉirkaŭ~i: rond de pot draaien; el~i: uitspreken; fest~ado : feestrede; inter~i: discussiëren, bespreken; kontraŭ~i: tegenspreken; kun~anto: gesprekspartner; post~o: nawoord, epiloog, narede, nabericht; pri~i: bespreken; pro~anto : voorspreker; sat~i: uitspreken. ĉirkaŭ~o: omhaal.

polaj

~i 1.: mówić, gadać; ~i 2.: mówić; ~i 3.: mówić, wyrażać; ~o 1.: mowa, gadanie, rozmowa; ~o 2.: głos; ~o 3.: głos; ~o 4.: mowa, słowa; ~o 5.: słowo; ~o 6.: słowo; ~o 7.: wymowa; ~a: słowny, ustny; ~ado 1.: gadanina; ~ado 2.: mowa, przemowa, przemówienie, wystąpienie; ~ema: gadatliwy, wygadany, wielomówny; ~isto: rzecznik, mówca, prezenter, orator; al~i: zagadnąć, kierować słowa do (kogoś); antaŭ~i: przemawiać; antaŭ~o: przedmowa; ĉirkaŭ~i: mówić ogólnikami; el~i: wymawiać; fest~ado : przemowa; inter~ejo: rozmównica; inter~i: rozmawiać; kontraŭ~i: sprzeciwiać się, ogłaszać sprzeciw, ripostować, wygłaszać ripostę, przedstawiać kontrargumenty; kun~anto: rozmówca; por~anto: adwokat, obrońca, rzecznik; post~o: posłowie; pri~i: omawiać, obgadywać; pro~anto : adwokat, obrońca, rzecznik; sat~i: nagadać się (do syta), wygadać się (do syta).

portugalaj

~i: falar.

rusaj

~i: говорить; ~o 1.: речь, слово; ~o 2.: речь; ~o 3.: слово (разрешение говорить); ~o 4.: речь; ~o 5.: слово (обещание); ~o 6.: слово; ~o 7.: произношение, выговор; ~o: речь; ~a: словесный, речевой, устный; ~ado 1.: разговор, говорение; ~ado 2.: речь (публичная), выступление; ~isto: диктор, докладчик, лектор, представитель (выступающий устно); al~i: обращаться, обратиться (к кому-л.); antaŭ~o: предисловие; ĉirkaŭ~i: говорить обиняками; el~i: выговаривать, произносить; inter~i: беседовать, переговариваться; kontraŭ~i: возражать, противоречить; kun~anto: собеседник; por~anto: адвокат, защитник, заступник, ходатай; post~o: послесловие; pri~i: обговорить, обсудить, говорить о; sat~i: наговориться, выговориться. malsaĝulo kaj infano ~as la veron: устами младенца глаголит истина.

slovakaj

~i: hovoriť, rozprávať; ~o: prejav, rečnenie; ~a: slovný, ústny; ~ado: prejav, rečnenie; ~ema: radovravný, zhovorčivý; al~i: osloviť, prihovoriť (sa); el~i: vypovedať, vysloviť; fest~ado: slávnostný prejav; inter~i: zhovárať sa; post~o: konklúzia, uzáver, záver; pri~i: pohovoriť si o niečom; pro~anto: príhovorca, zástanca.

svedaj

el~i: uttala.

volapukaj

~i: pükön.

fontoj

1. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 27
2. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 35
3. La Nova Testamento, I. Korintanoj 14:9
4. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 31
5. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 40
6. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 41
7. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 40
8. Claude Piron: Gerda malaperis, ĉapitro 10a
9. S. Maul: Jur-renverso, Monato, 2003:1, p. 9a
10. B. Kolker: Aktoro malliberigita, Monato, 2001:2, p. 28a
11. S. Maul: Lingvopakto, Monato, 2000:12, p. 7a
12. La Nova Testamento, S. Luko 24:25
13. http://www.elerno.net/cidian-06.htm
14. UEA: Malferma Tago pri Ivo Lapenna, Gazetaraj Komunikoj, 2009-09-01 (338)
15. trad. P. Oudejans: La Vojaĝo de Ĉihiro, 2009
16. B. Vaha: Adolesko, 1987
17. JeZo: Krimoj en Krimeo, Monato, 2002:6, p. 10a
18. Claude Piron: La bona lingvo, p. 60a
19. UEA: Novaj filmoj en la reta kinejo, Gazetaraj Komunikoj, 2010-02-01
20. Vikipedio, Ornette Coleman, 2014-02-06
21. E. Grosjean-Maupin: Plena Vortaro de Esperanto, advokato
22. Claude Piron: La bona lingvo, p. 76a
23. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Ijob 33:23
24. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, ĉap. 7a.

~i: Mankas verkindiko en fonto.
~o: Mankas verkindiko en fonto.
~a: Mankas verkindiko en fonto.
~ado: Mankas verkindiko en fonto.
antaŭ~o: Mankas verkindiko en fonto.
ĉirkaŭ~i: Mankas verkindiko en fonto.
el~i: Mankas verkindiko en fonto.
kontraŭ~i: Mankas verkindiko en fonto.
por~anto: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
post~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.


[^Revo] [parol.xml] [redakti...] [traduki...] [artikolversio: 1.62 2015/07/04 08:37:41 ]