*makul/o UV
*makulo
- 1.
-
Hazarda alikoloraĵo sur io.
- a)
-
Malpurigita aŭ difektita loko sur io:
sangmakulo
[1];
nigra inkmakulo
[2];
iom malzorge vestita kun kelkaj grasmakuloj sur la veŝto
[3];
sur la karno de la brulvundo aperos makulo ruĝete-blanka
[4];
anstataŭ beleco estos brulmakuloj
[5];
disŝirita, grasmakulita lana ĉapo
FK
;
neĝmakuloj persistis sur la bruna, […] kaj verda tereno
[6];
tra la kordono videblis ankaŭ la du brilmakuloj sur la brusto de la centuriestro
[7];
tra ambaŭ fenestroj […] brilas la malalta suno […] kaj en
ĉi varmaj sunmakuloj saltas kaj dancas knabeto
[8];
vi spertis la koincidojn de la
protuberancoj kaj de la sunmakuloj
[9];
eĉ sur la suno troviĝas makuloj
PrV
.
malpuraĵo - b)
- Natura kolora punkto: sur ŝiaj […] vangoj aperis ruĝaj makuloj Marta ; oni lin konas, kiel […] makulharan hundon PrV .
- 2.
- (figure)
Malbona, difektita punkto:
tio ĵetas makulon sur lian karakteron kaj elmetas lin al puno
Marta
;
tio estis […] respekto al ŝia senmakula pureco kaj nobla animo
IK
;
oni metis makulon en mian kalkulon
PrV
;
ĝi estas por mi makulo en la okulo
(ĝeno,
ofendeto, osto)
PrV
;
neniu sanktulo estas sen makulo
PrV
.
difekto,
manko2,
miso - 3.
Loka haŭtmakulo, sen reliefo nek penetrado,
rezultanta el simpla
modifiĝo de la haŭta koloro:
efelidoj estas etaj pigmentaj makuloj
[10].
efelido,
hematomo,
lentugo,
sangumo
1.
Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Tria Parto
2. Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Kvina Parto
3. H. A. Luyken: Mirinda Amo, Ĉapitro XIV
4. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Levidoj 13:24
5. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jesaja 3:24
6. Ferenc Szilágyi: Koko Krias Jam!, I
7. Mihail Bulgakov, trad. Sergio Pokrovskij: La majstro kaj Margarita, 16
8. Hjalmar Söderberg, trad. Sten Johansson: La Kiso kaj dek tri aliaj noveloj, La Brulanta Urbo
9. Sándor Szathmári: Vojaĝo al Kazohinio, Dekoka Ĉapitro
10. Vikipedio: Efelido
2. Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Kvina Parto
3. H. A. Luyken: Mirinda Amo, Ĉapitro XIV
4. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Levidoj 13:24
5. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jesaja 3:24
6. Ferenc Szilágyi: Koko Krias Jam!, I
7. Mihail Bulgakov, trad. Sergio Pokrovskij: La majstro kaj Margarita, 16
8. Hjalmar Söderberg, trad. Sten Johansson: La Kiso kaj dek tri aliaj noveloj, La Brulanta Urbo
9. Sándor Szathmári: Vojaĝo al Kazohinio, Dekoka Ĉapitro
10. Vikipedio: Efelido
- angle:
- 2. spot, stain 3. macule
- beloruse:
- 1. пляма 2. пляма (перан.), ганьба, зьнявага 3. пляма
- bretone:
- 2. tarch
- bulgare:
- петно
- ĉeĥe:
- skvrna, kaňka 1.a skvrna 1.b skvrna
- ĉine:
- 斑 [bān], 斑点 [bāndiǎn], 斑點 [bāndiǎn], 玷 [diàn], 瑕 [xiá], 疵 [cī], 色斑 [sèbān]
- france:
- tache 3. macule
- germane:
- 1.a Fleck sang~o: Blutfleck. ink~o: Tintenfleck. gras~o: Fettfleck. 1.b Fleck, Klecks, Tupfen, Sprenkel 2. Schaden, Makel 3. Macula
- hispane:
- 1.b mancha
- hungare:
- 1.a folt, petty 1.b folt, szeplő 2. folt, makula
- indonezie:
- 1.a bercak, flek, noda, noktah sang~o: bercak darah. ink~o: bercak tinta. gras~o: bercak minyak. 1.b bintik 2. aib, cacat, cela, kekurangan 3. makula
- japane:
- しみ, よごれ, 斑点 [はんてん], 斑紋 [はんもん], ぶち, 汚点 [おてん]
- nederlande:
- 1.a vlek 1.b vlek 2. smet
- nepale:
- स्थान
- perse:
- لکه
- pole:
- plama, skaza, zakała 1.a plama 1.b plama 2. skaza 3. plama
- portugale:
- mancha, nódoa, mácula
- rumane:
- pată, defect
- ruse:
- пятно
- slovake:
- fľak, machuľa, škvrna
- svede:
- fläck
- turke:
- leke
- ukraine:
- пляма
makuli
(tr)
- Fari makulojn sur io: iliaj vestoj estis disŝiritaj, makulitaj de la strata koto Marta ; miajn manojn ne makulis sango [11]; (figure) ne makulu vian filan koron Hamlet ; ruzo kaj prudento [ne] ⫽ Makulas viron, kiu sin dediĉis ⫽ Al plenumado de kuraĝaj faroj Ifigenio ; (figure) se kalumnio ne brulas, ĝi almenaŭ makulas PrV .
11.
B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro XX
- angle:
- stain
- beloruse:
- запляміць, спляміць
- bretone:
- tarchañ
- ĉeĥe:
- poskvrnit, zamazat
- ĉine:
- 瑕疵 [xiácī]
- france:
- tacher
- germane:
- beflecken, beschädigen
- hispane:
- manchar, ensuciar
- hungare:
- foltot ejt, bepiszkol, pettyez
- indonezie:
- membercaki, mengotori (dgn bercak), menodai
- japane:
- よごす, しみをつける, けがす
- nederlande:
- bevlekken
- perse:
- لکهدار کردن
- pole:
- brudzić, plamić, brukać, plugawić, skażać, szargać
- rumane:
- murdar, poluat, contaminat, spurca, păta, mânji
- ruse:
- посадить пятно, запятнать, пятнать
- slovake:
- poškvrniť
- turke:
- lekelemek
- ukraine:
- лишати пляму, плямити, плямувати
makuleto
-
Malgranda makulo:
rigardante lian vizaĝon […] kovritan de bluaj makuletoj
[12];
la malmultaj ŝipoj sur la horizonto similis malgrandajn makuletojn
[13];
la subiranta suno […] ludas per blanka makuleto super neĝkolora lito
Metrop
;
la rozo […] havis iujn makuletojn, kvazaŭ ĝi havus lentugojn
[14];
(figure)
ĝena epizodeto enigis la unuan makuleton en tiun perfektan amor-rilaton
[15];
(figure)
malgraŭ la pluraj makuletoj la leksikono estas bona kaj aĉetinda
[16].
punkto1
12.
Vaclav Sieroŝevski, trad. Kazimierz Bein: La fundo de l' mizero, III
13. Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Unua Parto
14. Spomenka Štimec: Ombro sur interna pejzaĝo, Ombro sur interna pejzaĝo
15. Monato, Julia Sigmond kaj Sen Rodin: La malĵaluzo de Klorinda, 2010
16. La Ondo de Esperanto, 2003, № 1
13. Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Unua Parto
14. Spomenka Štimec: Ombro sur interna pejzaĝo, Ombro sur interna pejzaĝo
15. Monato, Julia Sigmond kaj Sen Rodin: La malĵaluzo de Klorinda, 2010
16. La Ondo de Esperanto, 2003, № 1
- angle:
- tittle, dot
- france:
- point
- germane:
- Tüpfelchen, Punkt (Tüpfel), Fleckchen, Kleckschen
makulita
- Havanta makulojn; makulforme mikskolora (ruana ks): sangmakulita glavo [17]; apartigu […] ĉiun ŝafon mikskoloran kaj makulitan [18]; li apartigis en tiu tago la virkaprojn striitajn kaj makulitajn [19]; li havis makulitan tunikon kaj perukon el ŝafa felo [20]; mevoj ŝvebis super la maro por kapti nutraĵon kaj […] mi baldaŭ venos por forpreni la grandajn blue makulitajn ovojn en la dunoj [21].
17.
Frederiko Schiller, trad. L. L. Zamenhof: La rabistoj, Akto Kvara
18. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 30:32
19. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 30:35
20. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro XII
21. Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Unua Parto
18. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 30:32
19. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 30:35
20. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro XII
21. Hendrik J. Bulthuis: Idoj de Orfeo, Unua Parto
- beloruse:
- заплямлены, плямісты
- germane:
- gefleckt, befleckt, gesprenkelt, fleckig, getüpfelt
- indonezie:
- bebercak, berbintik, berbintik-bintik, terkotori (dgn bercak), bernoda, ternodai, bertitik
senmakula
-
Nehavanta makulon materian aŭ moralan:
Noa estis homo virta kaj senmakula
[22];
konscienco senmakula estas kuseno plej mola
PrV
.
modela,
perfekta,
senmanka2
22.
trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Genezo 6:9
- angle:
- spotless
- beloruse:
- незаплямлены, бездакорны
- bretone:
- disaotr
- ĉeĥe:
- bezúhonný, neposkvrněný, zachovalý (mravně, společensky)
- ĉine:
- 无瑕 [wúxiá], 無瑕 [wúxiá], 完善的 [wánshànde], 完美地 [wánměide], 察察 [cháchá], 沒有缺點 [méiyǒuquēdiǎn], 没有缺点 [méiyǒuquēdiǎn], 沒有缺陷 [méiyǒuquēxiàn], 没有缺陷 [méiyǒuquēxiàn], 无缺点 [wúquēdiǎn], 無缺點 [wúquēdiǎn], 白壁无瑕 [báibìwēixiá], 硙 [ái], 磑 [ái]
- france:
- immaculé
- germane:
- makellos, perfekt
- hispane:
- inmaculada
- indonezie:
- tidak bernoda, tanpa noda
- japane:
- よごれのない, しみのない
- nederlande:
- vlekkeloos, onbevlekt
- perse:
- بی عیب و نقص، بدون خدشه، کامل
- pole:
- niepokalany, nieskalany, nieposzlakowany
- rumane:
- imaculat, inocent
- ruse:
- незапятнанный
- slovake:
- nepoškvrnený
- svede:
- obefläckad
- turke:
- arı, lekesiz
- ukraine:
- незаплямований, чистий, без жодної плями, перен. непорочний
batmakulo
Haŭtmakulo
sekvanta
baton, ofte iĝanta bluaĵo:
la malpli forta knabo eliris kun kelkaj bluaj batmakuloj kaj
ŝvelaĵoj
[23];
la kompatinda havas ian freŝan batmakulon, pro kiu ŝi mem kaj ŝia vestaĵo estis
makulitaj per sango
[24].
sangumo,
eĥimozo
kontuzo
23.
H. Sienkiewicz, trad. M. Sygnarski: Tra dezerto kaj
praarbaro, Varsovio, 1978
24. Monato, Dmitrij Cibulevskij: Ĉu sorto ..., 2012
24. Monato, Dmitrij Cibulevskij: Ĉu sorto ..., 2012
- angle:
- bruise
- beloruse:
- сіняк, крывападцёк
- ĉine:
- 瘀伤 [yūshāng], 瘀傷 [yūshāng], 瘀斑 [yūbān], 撞伤 [zhuàngshāng], 撞傷 [zhuàngshāng], 痍 [yí]
- france:
- bleu (trace de coup), trace de coup
- germane:
- blauer Fleck, Bluterguss, Veilchen (Bluterguss)
- hispane:
- hematoma, cardenal, moratón, moretón, equimosis
- indonezie:
- memar, luka memar
- perse:
- کبودی، کوفتگی، هماتوم
- pole:
- siniak
- rumane:
- julitură, vânătaie
haŭtmakulo
- angle:
- blemish
- beloruse:
- пляма на скуры
- france:
- tache sur la peau, tache cutanée
- germane:
- Mal (Hautfleck)
- indonezie:
- bintik kulit, tanda kulit
- perse:
- لکهٔ پوست
- pole:
- plama skórna
- rumane:
- pata de piele
