*grav/a

*grava

Atentinda pro sia granda influo aŭ siaj grandaj sekvoj: ili foriris de li, lasinte lin en grava malsano [1]; la plej gravaj plejaĝuloj [2]; [ili] staris ĉirkaŭe, akuzante lin pri […] gravaj kulpoj [3]; la plej gravaj krimuloj [4]; la homo estis tre riĉe vestita, li estis videble grava persono [5]; li dancas belege, […] sed egale grava demando estas, ĉu li estas sufiĉe instruita [6]; grava festotago [7]; estis konfirmado […], tio estis ja grava tago por ili, el infanoj ili subite fariĝis plenkreskaj homoj [8]; aŭskultu, ĉar mi parolos gravaĵon [9]; ofte de kaŭzo senenhava venas efiko plej grava PrV . VD:peza2, serioza, signifa
angle:
important
beloruse:
важны, значны, істотны, сур'ёзны, варты ўвагі
bulgare:
важен, съществен
ĉeĥe:
důležitý, důležitý, hrubý (vážný), povážlivý, těžký (důležitý), vážný, závažný
france:
important, grave, gros (important), marquant ~aĵo: chose importante
germane:
wichtig, bedeutend
hispane:
importante
hungare:
fontos, súlyos (átv.) ~aĵo: fontos dolog
nederlande:
belangrijk, gewichtig, aanzienlijk ~aĵo: iets belangrijks
pole:
ważny, istotny, znaczny, znaczący, doniosły, serio (pot.)
portugale:
grave, importante
ruse:
важный, значительный , серьёзный, существенный
slovake:
dôležitý, povážlivý, vážny, závažný
svede:
viktig
tibete:
གལ་ཆེན་པོ་
tokipone:
suli

grave

Laŭ grava maniero: mi estas grave vundita [10]; se mi jam tiel longe kuŝis, ne estas ja grave kuŝi ankoraŭ iom pli [11]! por li estis grave havi la lastan vorton [12]; grave maloportuna [13]; ne grave, ne grave, diris Mefres [14]. VD:forte2, multe, tre
beloruse:
важна, значна, істотна, сур'ёзна
ĉeĥe:
důležitě, těžce, vážně
france:
gravement
germane:
wichtig, bedeutend, gravierend
hungare:
fontosan, súlyosan, komolyan
pole:
ważnie, istotnie, znacznie, znacząco, doniośle, serio (pot.)
portugale:
gravemente
ruse:
важно, значительно , серьёзно
slovake:
dôležito, vážne
svede:
viktigt

gravi

(ntr)
Esti grava: sed tio ne gravas! ne gravas, ne gravas, respondis la etulo [15]; tio ĉi neniel gravas [16]; la sumeto ne tre gravas Tor ; por tiuj, kiuj suferis la militon, gravas haltigi ĝin [17].
angle:
matter
beloruse:
быць важным, значыць
ĉeĥe:
být důležitý
france:
importer, compter (importer), convenir (de), falloir, être grave, peser (importer) …ne ~as: mais ça ne fait rien, mais peu importe
germane:
wichtig sein, bedeutend sein …ne ~as: aber das macht nichts
hispane:
importar
hungare:
fontos …ne ~as: de ez egyáltalán nem fontos
nederlande:
belangrijk zijn, gewichtig zijn …ne ~as: maar dat is niet erg
pole:
być ważnym, być istotnym, być znacznym, być znaczącym, mieć znaczenie, być doniosłe, być serio (pot.)
portugale:
importar (ter valor), ser importante
ruse:
быть важным, иметь значение
slovake:
byť dôležitý
svede:
vara viktig, spela roll

graveco

Eco de io grava: al li tiuj figuroj ŝajnis […] havantaj la plej altan gravecon [18]; pompa parolado pri la graveco de l' sciencoj [19]; tute specialan gravecon li atribuis al la historio [20]; tiu titolo donis al li gravecon, kiu kvazaŭ plifortigis lin en liaj altaj oficoj [21].
angle:
importance
beloruse:
важнасьць, каштоўнасьць
ĉeĥe:
důležitost, závažnost
france:
gravité, importance
germane:
Wichtigkeit, Bedeutung
hungare:
fontosság, jelentősség
nederlande:
belangrijkheid, belang, betekenis (belang)
pole:
waga, istota, znaczenia, doniosłość
portugale:
gravidade (adj.), importância (adj.)
ruse:
важность, значительность
slovake:
dôležitosť, závažnosť
svede:
viktighet, betydelse
tokipone:
suli

gravulo

Homo grava en iu socia medio pro distinga influo, decidpovo aŭ scio, alta posteno ks: la negoco estis grava kaj tre esperiga, la gravuloj interkonsiliĝis en la interna ĉambro KKr ; multaj gravuloj, i.a. pluraj ministroj, venis ĉi tien CKv ; gravuloj aŭ eminentuloj, ― preskaŭ ĉiam inter la aŭskultantoj troviĝas unu aŭ pluraj aparte elstaraj personoj, kiuj ludas certan rolon en la urbo Ret ; [iu] denuncis Patrikson kaj lin al iu gravulo en la drogreto ChR ; el gravuloj de la Esperanto-Movado kaj verkistoj, aperis […] Kalocsay kaj Baghy […], Grabowski kaj Kabe […], Hodler, […] EeP . SIN:distingito, eminentuloSUB:estro, kuratoro3, mecenato, patrono
angle:
VIP
germane:
wichtige Persönlichkeit, Berühmtheit, Entscheider, Würdenträger

malgrava

Bagatela, ne meritanta atenton: ili fariĝis kiel herbo de kampo, kiel malgrava verdaĵo [22]; trompi lin […] en malgravaj aferoj [23]; li havas mienon, kvazaŭ lia trumpetado estas io grava, sed ĝi estas tute malgrava [24]; se mi eĉ havos la plej malgravan pozicion, tamen se tio, kion mi faros, estos bona, ĝi ĉiam havos ian valoron [25]; malgranda, malgravaspekta dometo [26]. SIN:bagatelaVD:banala
angle:
unimportant
beloruse:
няважны, неістотны, нязначны
ĉeĥe:
bezvýznamný, lehký
france:
anodin, bénin, sans importance, insignifiant
germane:
unwichtig, bedeutungslos
hungare:
lényegtelen, jelentéktelen, bagatell
nederlande:
onbelangrijk
pole:
nieważny, nieistotny, nieznaczny, nieznaczący
portugale:
sem importância, fútil
ruse:
неважный, незначительный, несущественный
slovake:
bezvýznamný, nedôležitý
svede:
oviktig, betydelselös
tokipone:
suli ala

malgravaĵo

Ne atentinda afero: gloro, potenco – vanta fumo! malgravaĵo QuV ! la parolanto ne kapablas distingi malgravaĵon de gravaĵo Ret ; li rapide ekscitiĝas pro malgravaĵoj Rsp . SIN:bagatelo
angle:
trifle, peanut
beloruse:
дробязь, драбніца, пусьцяковіна
france:
bagatelle, broutille
germane:
Nebensächlichkeit, Bagatelle
hungare:
potomság, bagatell dolog, csekélység
nederlande:
bagatel, kleinigheid, futiliteit, iets onbelangrijks
pole:
drobiazg, błahostka, bagatela
portugale:
bagatela
ruse:
мелочь, пустяк
tokipone:
ijo pi suli ala

malgravigi

(tr)
Igi malpli grava, rigardi, prezenti kiel ne tiom gravan: tio ne estas menciita por malgravigi [la] signifon EeP ; la domvendisto, iom embarasita, provas malgravigi la fenomenon: „vi sciu, oni aŭdas tiun bruon nur la unuajn du aŭ tri tagojn“ [27]; li finis per supera gesto de malgravigo KrM ; la teknologia evoluo malgravigas distancojn kaj oficialajn strukturojn [28]. VD:bagateligi, redukti3, relativigi, subtaksi
27. -: Multe da bruo..., [Anekdotoj kaj ŝercoj 7, vidita en 2008-09]
28. La Ondo de Esperanto, Reage al la eseo de Walter Żelazny en LOdE. 2000: 2–5
angle:
downplay , understate
ĉeĥe:
znevážit
france:
minimiser, minorer (l'importance de)
germane:
herunterspielen, kleinreden, abwinken
pole:
umniejszać wagę, znaczenie (czegoś), bagatelizować, marginalizować, pozbawiać znaczenia, pozbawiać ważności
slovake:
znevážiť
tokipone:
suli ala e ijo

malpligravigi

Fari malpli grava: malpligravigi sian kulpon per pento. [la] ministro […] en masklisma maniero ne hezitis malpligravigi la okazaĵon deklarante ke „nu, neniu mortis“ [29]; estas malpermes[ita] vidigi aŭ porti religiajn signojn ene de registaraj konstruaĵoj aŭ lokoj, kie religio estas periferia aŭ malpligravigita en la publika sfero [30].
beloruse:
прымяншаць
france:
minimiser (rendre moins important)
germane:
untertreiben, herunterspielen
hungare:
(el)bagatelizál, lekicsinyel
nederlande:
minimaliseren, bagatelliseren, futiliseren
pole:
umniejszać wagę, znaczenie (czegoś), bagatelizować, marginalizować
portugale:
atenuar
ruse:
уменьшить, облегчить

vivgrava, vivograva

Tre grava en ies vivo, por ies daŭra vivado: la estraro de la banko ne konsideras la aferon vivgrava, eĉ se la banko pro tia malzorgemo devos ĉesigi sian funkcion KKr ; li finfine laboris […] por trovi en tiu laboro iun kontentigan kaj vivogravan ViV ; li verkis bonegajn artikolojn pri la vivgravaj problemoj de la terlaboristoj [31]. VD:esenca
31. I. Lo-Johansson, trad. F. Szilágyi: La studento kaj la Terproletido, Vespera ruĝo anoncas ventegon, 1950
angle:
existential, essential
france:
essentiel, existenciel, vital
germane:
lebenswichtig, überlebenswichtig, lebensnotwendig, existentiell
pole:
życiowy, egzystencjalny

administraj notoj