tradukoj: be cs de en es fr hu id nl pl pt ru sk sv

*lok/o PV

*lokoTEZ

1.TEZ
Parto de spaco okupata de io aŭ destinita por io: meti objekton sur ĝian lokon; serĉi lokon por sidiĝiZ; ricevi lokon en la teatro; elekti bonan lokon por vidi; grimpi ĝis la plej alta loko de la arbo; tiu vorto ne estas en la ĝusta loko; li mezuris la larĝon deloke de la pordego ĝis la interna kortoZ; estas tie ĉi nek loko nek tempo por priparoli la aferon; kiun lokon (paragrafon) mi legu al vi? Z; mi povus citi multajn lokojn pri tio en la verko; (figure) havi varman lokon (bonan postenon) PrV.
2.
Difinita etendaĵo de lando, regiono: loĝi en bela, apudmara, montara loko; li vojaĝis en multajn lokojn; senloka vagistoZ.
3.
(figure) Situacio, posteno: kion vi farus se vi estus sur mia loko? atingi altan lokon en sia ofico, en la arto; havi altan lokon en la estimo, en la koro de iu.
4.TEZ
MATKOMP Numero aŭ rolnomo de argumento de funkcio, operacio, rilato, predikato ktp: en subtraho la unuan argumentan lokon okupas la malpliigato, kaj la loko de subtrahato estas post minuso. VD:loknombro

loka

1.TEZ
Ne ĉiea, ne transiranta la limojn de iu loko, koncernanta nur parton de iu tuto: Taylor asertis ke oni devas koncentri sian klopodon al la venko en lokaj militoj per konvenciaj armiloj [1]; „Ĉi tio nur piketos vin“, avertis ... d-ro Vejkli, donante al Ned lokan anestezilon apud arterio supre de lia dekstra femuro [2]. ANT:malloka
2.
Apartenanta al suba nivelo teritoria, kontraste al io centra, tutlanda, aŭ tutasocia ktp; necentra, periferia: la loka komitato (kontraste al la centra); lokaj gazetoj (kontraste al la tutlandaj); la Ĉeĥa E-Asocio havas 54 lokajn organizojn, 13 sekciojn kaj sume 1169 membrojn [3]; ekstere la IF de UEA prizorgas la informadon (...) per helpo al la informado sur la landa, loka kaj faka niveloj [4]; en la aviaj biletoj la tempoj estas lokaj (tiuj de la koncernaj horzonoj).
3.
Speciala al iu loko: loka kutimo; la loka esperantista movado.
4.TEZ
Rilata al situo, spaco, loko: la aktuala mond-evoluo devigas nin pensi tutmondece, preter loka diverseco, direkte al universaleco, ec se ni devas agi loke [5]; tion ni konas en Esperanto nur ĉe la lokaj prepozicioj, kun la nominativo por indiki pozicion (en la ĝardeno) sed kun la akuzativo por indiki almovon (en la ĝardenon) [6].
Rim.: Ofte ĉi tiun sencon pli klare esprimas kunmetaĵo, ekz-e lokadverbo ktp.

lokiTEZ Vikipedio

(tr)
1.TEZ
Meti1: li lokis antaŭ la ĝardeno gardantonZ; loki la invititojn ĉe la tablo; loki infanon sur lian seĝon; oni lokis ilin en la saman ĉambron; loki statuon sur piedestalon; loki librojn sur bretaro, tukojn en ŝranko, barelon en kelo, lampon sur la tablo; vorto malĝuste lokita en la frazo.
2.
Meti iun aŭ ion en difinitan situacion: li estas alte lokita en mia estimo; oni devas loki ilin inter la grandaj filozofoj; oni lokos tiun eltrovaĵon inter la plej utilajn.
3.TEZ
Trovi lokon3 kaj aranĝi prizorgon por iu aŭ io: Se vi, sinjorino, povus disiĝi de via filineto, se vi ie ŝin lokus, tiam tre povas esti, ke vi trovus por vi lokon kun cent kvindek spesmiloj por jaro Marta; oni lokis lin sur la tronon de liaj prapatroj; loki iun en superan oficon, rangon.
SIN:enlokigi

lokaĵoTEZ

KOMP Ĉiu el la konvencioj por prezenti datumon, validaj por koncerna kulturo (lando, etno) kaj necesa por ĝuste asimili programaron: la lokaĵoj por tempoindika sintakso, pri la ordo de literoj en la alfabeto, monunua signo ktp.

lokaĵaroTEZ Vikipedio

KOMP Grupo da lokaĵoj kolektitaj en dosiero aŭ dosierujo, kies priskribojn oni povas kune aktivigi konforme al la lokaj kutimoj.

lokaro

1.
Aro de lokoj.
2.TEZ
MAT[7](arkaismo) Aro de punktoj, verigantaj iun econ: la lokaro de kurbecocentroj de iu kurbo nomiĝas ties elvolvato.
Rim.: Kvankam tiu ĉi termino estas aŭtoritata, bone formita kaj arĥaika, ĉar ĉiam anstataŭigebla per „aro“, oni ial enkondukis por ĝi novan, nerekomendindan formon „lokuso“ PIV1.

lokumiZTEZ

loki3: la bebon vi povas lokumi en infanvartejon [8]; sin lokumi (dungigi) kiel motoriston; EKON lokumi (procente pruntedoni) monon en bankon investi2.

deloke deTEZ

(prepoziciaĵo)
(malofte)
=de1 li mezuris la larĝon deloke de la malsupra pordego ĝis la ekstera rando de la interna korto, cent ulnojn orienten kaj norden [9].

deloki

Meti en alian lokon.

delokigo

1.
Ago delokigi.
2.TEZ
MAT[10] Pozitiva afina izometrio: ĉiu delokigo en eŭklida ebeno estas kunligaĵo de translacio kaj rotacio. VD:koincidigebla.
Rim.: Pluraj naciaj lingvoj sugestas, ke „movo“ povus esti bona anstataŭanto, sed ĝia ebla interpretado per „movado“ aŭ „moviĝo“ (en kinematiko) iom malhelpas, dum „delokigo“ havas aŭtoritatajn fontojn (Bricard, Werner). Plie, en la koncernaj lingvoj, kaj ankaŭ en PIV2, la termino „movo“ ofte fariĝas nura sinonimo de „afina izometrio“ kaj oni sentas bezonon aldoni precizigan adjektivon de la tipo „pozitiva“, „propra“ aŭ simile.

disloki

(tr)
Meti dise en iun lokon: disloki kelkajn meblojn en la ĉambron; dislokitaj regimentojB

dulokaTEZ

KompLeks
MATKOMP Kies loknombro estas 2: subtraho estas duloka operacio; „superi“ estas duloka rilato.

enlokigiTEZ

=loki

havi lokonTEZ

(arkaismo) (frazaĵo)
=okazi ŝi alproksimiĝis al la tablo, ĉe kiu havis lokon la interparoladoZ; post kelke da tagoj havis lokon la balo ĉe la guberniestro[11].

hejmloko

Loko, vilaĝo, malgranda regiono, kiun iu rigardas hejmo, ĉar li tie naskiĝis, aŭ longe, plezure tie vivis: mi pensas pri nia hejmloko, pri la tombo de la patrino [12].

mallokaTEZ

Ĉiea, rilata al la tuto, al diversaj aŭ ĉiuj lokoj: KOMP malloka variablo, metodo, komputila reto. ANT:loka1

mislokaTEZ

Kiu estas en malĝusta loko, en malĝusta funkcio, aŭ eble embarasa: nuanc' mistere misloka en la lumospektro [13].

transloki

(tr)
Meti transen en alian lokon: transloki siajn meblojn en alian loĝejon.

translokiĝi

Iri en alian lokon: multaj kapitaloj translokiĝis el Eŭropo al Ameriko.

sidloko Vikipedio

TRA Okupebla loko por sido ekzemple en veturilo, en atendejo...: ĉiu pasaĝero rajtas okupi nur unu sidlokon [14].

unulokaTEZ

KompLeks
MATKOMP Kies loknombro estas 1: signumŝanĝo estas unuloka operacio; „pozitiva“ estas unuloka predikato.

loksidiĝi

Restade loĝiĝi.

loknombroTEZ Vikipedio

MATKOMP
Nombro indikanta kiom da argumentoj akceptas operacio, funkcio, rilato, predikato, proceduro ktp ‐ aŭ simbolo indikanta operacion ktp: la operacisignoj pluso kaj minuso havas po du loknombrojn, ili povas esti unulokaj aŭ dulokaj.

tradukoj

anglaj

~o: place; ~a: local; ~i 1.: put, set, place; ~i 2.: place; ~i 3.: instal, place; ~aĵo : locale category; ~aĵaro : locale; ~aro 2.: geometric locus; ~umi : place (in school or in office), lend (at interest), invest; de~e de: from (the location of); de~i: displace, dislocate; de~igo 1.: displacement, action of moving; de~igo 2.: translation, (proper) motion, (proper) movement; dis~i: disperse, spread about, propagate; du~a : binary, dyadic; en~igi: put, place, instal; havi ~on: take place; hejm~o: homestead, birthplace; mal~a: global; mis~a: misplaced, out of place; trans~i: move/transfer/place (something) elsewhere, bring over; trans~iĝi : be moved/transferred/relocated; sid~o: seat (in a legislature), sitting place; unu~a : unary, monadic; ~sidiĝi : be/remain fixed (in abode); ~nombro : arity, adicity.

belorusaj

~o: месца; ~a: мясцовы, лякальны; ~i: мясьціць, зьмясьціць, разьмяшчаць, ставіць; de~i: зрушыць; dis~i: разьмяшчаць, дыслякаваць; havi ~on: мець месца, адбывацца, здарацца; mal~a: глябальны; trans~i: перамяшчаць, перасоўваць; trans~iĝi: перамяшчацца, перасоўвацца; ~sidiĝi : асесьці.

ĉeĥaj

~o: adresa, místo, umístění; ~a: lokální, místní; ~i: přeadresovat, přemístit, přesunout; ~aro: geometrické místo; ~umi: umístit; de~i: odstavit, odsunout, odsunovat; de~igo: přemístění; dis~i: dislokovat, rozestavit, rozestavit, rozmístit, rozmísťovat; du~a: dvojmístný; en~igi: umístit; hejm~o: místo bydliště; mal~a: celkový, globální; trans~i: překládat (zboží), přemístit, přestěhovat; sid~o: místo k sezení.

francaj

~o 1.: emplacement, lieu; ~o 2.: endroit (lieu); ~o 3.: place (à sa place...); ~o 4.: position (d'un argument); ~a: local (adj.); ~i 1.: disposer, placer; ~i: mettre; ~aĵo : paramètre régional (inf.); ~aĵaro : paramètres régionaux; ~aro 1.: emplacements; ~aro 2.: lieu géométrique; ~umi : placer (dans un emploi, une fonction); de~i: déplacer; de~igo 1.: déplacement (transfert), transfert; de~igo 2.: déplacement, isométrie directe, isométrie positive; dis~i: disséminer, disperser; du~a : à deux arguments, binaire (à deux arguments); hejm~o: village natal; mal~a: global; mis~a: déplacé (à la mauvaise place), pas à sa place; trans~i: déplacer, transporter; trans~iĝi : se déplacer, se transférer; sid~o: place (siège); unu~a : à un argument, unaire; ~sidiĝi : se fixer (pour loger); ~nombro : nombre d'arguments (math., inf.).

germanaj

~o 1.: Ort, Stelle, Platz; ~o 2.: Stelle, Platz; ~o 3.: Stelle, Platz; ~o 4.: Stelle; ~a: örtlich, lokal; ~i 1.: platzieren; ~i 2.: stellen; ~aro 2.: geometrischer Ort; ~umi : parken, stellen, platzieren; de~igo 2.: (eigentliche) Bewegung; du~a : dyadisch, zweistellig, zweiwertig; trans~i: umsetzen; trans~iĝi: umziehen, abwandern; unu~a : einstellig, einwertig; ~nombro : Stellenzahl.

hispanaj

~o 1.: lugar, ubicación; ~o 2.: sitio (lugar); ~o 3.: lugar; ~o 4.: posición (de un argumento); ~a: local (adj.), del lugar; ~i: situar, ubicar, colocar, poner en; ~aĵo : parámetro de configuración regional (inf.); ~aĵaro : conjunto de parámetros de configuración regional (inf.); ~aro 1.: ubicaciones; ~aro 2.: espacio geométrico; ~umi : colocar (en un empleo, un cargo); de~e de: desde; de~i: desplazar, mover de sitio; de~igo 1.: acción de mover; de~igo 2.: desplazamiento, isometría directa, isometría positiva; dis~i: dispersar, diseminar, propagar; du~a : de dos argumentos, binario (de dos argumentos); en~igi: ubicar; havi ~on: tener lugar; hejm~o: pueblo, lugar de nacimiento; mal~a: global; mis~a: movido (fuera de su lugar); trans~i: desplazar, trasladar, transportar; trans~iĝi : moverse, trasladarse; sid~o: asiento; unu~a : de un argumento, unario; ~nombro : numero de argumentos (mat., inf.), rango.

hungaraj

~o: hely; ~a: helyi, lokális; ~i: helyez, elhelyez, tesz (vhová), mozgat; ~aĵo : helyi beállítás; ~aĵaro : helyi beállítások; ~aro 2.: ponthalmaz; ~umi : elhelyez ; de~e de: vminek a helyétől számítva; de~i: elmozdít, áthelyez; de~igo 1.: elmozdítás, áthelyezés; de~igo 2.: mozgás; dis~i: széthelyez, szétrendez, széttesz, diszlokál; du~a : diadikus, binér, két operandusú; en~igi: behelyez, betesz; havi ~on: végbemegy, lejátszódik; mal~a: globális; trans~i: áthelyez, áttesz; trans~iĝi : áthelyeződik, átköltözik; unu~a : unáris, monadikus, egy operandusú; ~sidiĝi : asentarse, establecerse; ~sidiĝi : megtelepszik, letelepedik; ~nombro : aritás, argumentumszám, operandusszám.

indoneziaj

~o: lokasi, tempat; ~a: lokal; ~i: [tempat] menempatkan; du~a : biner; mal~a: global; trans~iĝi : [pindah] memindahkan; sid~o: tempat duduk.

nederlandaj

~o: plaats; ~a: plaatselijk; ~i: plaatsen; de~i: verplaatsen; dis~i: verdelen; mal~a: globaal; trans~i: overbrengen; trans~iĝi: verhuizen.

polaj

~aro 2.: miejsce geometryczne; de~igo 2.: izometria parzysta.

portugalaj

~o: lugar; ~a: local; ~i: colocar, pôr; dis~i: deslocar.

rusaj

~o: место; ~a 1.: местный, локальный; ~a 2.: местный, региональный; ~a 3.: местный, туземный; ~a 4.: местный, места (род. пад.); ~i 1.: поместить; ~i 2.: поставить, посадить; ~i 3.: поместить, пристроить; ~aĵo : национальная настройка; ~aro 2.: геометрическое место; ~umi : поместить, пристроить; de~i : сместить; de~igo 2.: (собственное) движение; dis~i : разместить, дислоцировать; du~a : двуместный (об операции), бинарный; mal~a: глобальный; trans~i: переместить; trans~iĝi : переместиться; unu~a : одноместный (об операции), унарный; ~sidiĝi : осесть; ~nombro : местность (операции и т.п.), число аргументов.

slovakaj

~o: adresa, miesto, umiestnenie; ~a: lokálny, miestny; ~i: preadresovať, premiestniť, presunúť; ~aro: geometrické miesto; ~umi: umiestniť; de~i: odstaviť, odsunúť; de~igo: premiestnenie; dis~i: rozmiestniť; du~a: dvojmiestny; en~igi: dosadiť; hejm~o: miesto bydliska; mal~a: celkový, globálny; trans~i: premiestniť, presťahovať; sid~o: miesto na sedenie, sedadlo.

svedaj

~o: plats, ställe; ~a 1.: lokal; ~a 2.: lokal; ~a 3.: lokal; ~i: placera; mal~a: global; trans~i: flytta (något), transportera.

fontoj

1. Yamasaki S.: Dek tri tagoj, Monato, 2001
2. D. Curtis: Koratako, Monato, 2002:1, p. 28-34a
3. Starto
4. I. Lapenna: Por pli efika informado, 1974
5. G. Ledon: Perditaj ŝancoj de l' diverseco, Monato, 2002
6. J. Wells: Lingvistikaj aspektoj de Esperanto, 1989
7. Raoul Bricard: Matematika Terminaro kaj Krestomatio, p. 32
8. I. Ilf, E. Petrov, trad. V. Okc: Unuetaĝa Usono, 2003
9. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeĥezkel 40:19
10. Raoul Bricard: Matematika Terminaro kaj Krestomatio, p. 25
11. I. S. Turgenjev, trad. Kazimierz Bein: Patroj kaj filoj, ĉapitro 14a, p. 73a
12. Ba Jin, trad. Li Shijun: Aŭtuno en la Printempo, 1980
13. L. N. Newell: La Astronomo, Literatura Mondo, 1947 (11-12)
14. B. Vaha: Adolesko, 1987

~o: Mankas verkindiko en fonto.
~a: Mankas verkindiko en fonto.
~i: Mankas verkindiko en fonto.
~aĵo: Mankas dua fontindiko.
~aĵo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~aĵaro: Mankas dua fontindiko.
~aĵaro: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~aro: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~umi: Mankas verkindiko en fonto.
de~i: Mankas dua fontindiko.
de~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
de~igo: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
dis~i: Mankas verkindiko en fonto.
du~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
en~igi: Mankas dua fontindiko.
en~igi: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
havi ~on: Mankas verkindiko en fonto.
mal~a: Mankas dua fontindiko.
mal~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
trans~i: Mankas dua fontindiko.
trans~i: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
trans~iĝi: Mankas dua fontindiko.
trans~iĝi: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
unu~a: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~sidiĝi: Mankas dua fontindiko.
~sidiĝi: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~nombro: Mankas dua fontindiko.
~nombro: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.


[^Revo] [lok.xml] [redakti...] [traduki...] [artikolversio: 1.48 2015/07/05 04:10:14 ]