tradukoj: be cs de en fr hu it la pl ru sk vo

^*apud[1]

I.

Prepozicio esprimanta:

^*apud

Proksimecon, pli-malpli grandan najbarecon: li staris tutan horon apud la fenestro [2]; apud propra domo ŝtelisto ne ŝtelas [3]; la batalo apud Solferino.
Rim.: Pri uzo de apud kun akuzativo, vd al apud, apud ...-n.

al apud, apud ...-n

Al loko situanta apud: apud liajn ostojn metu miajn ostojn [4].
Rim.: Pri la prepoziciaj kunaĵoj kun al, vidu rimarkon sub al ĉe.

de apud

De ¹,² loko situanta apud: eliris de apud li ĉiuj [5].

II.

Memstara vortero kun tiu signifo:

apuda

1.

Estanta proksime: li loĝas en la apuda domo; la ĉapelo staras sur la tablo, kaj la gantoj kuŝas apude.

2.

[6] (p.p. du anguloj) Samlateraj kaj suplementaj: se du kruciĝantaj rektoj difinas du egalajn apudajn angulojn, tiam ili estas ortaj.
Rim.: Kvankam tiu ĉi termino aperas jam ĉe Bricard, ĝia tiama senco estas nur „samlatera“. La saman sencon ni retrovas en [7], nerekte konfirmitan en la geometria plato [8], kiu tekstas „apudaj suplementaj“. Tamen la terminologio jam ŝanĝiĝis, kiel konfirmas [9] kaj [10], kiujn ni sekvis por la difinoj de „samlatera“ kaj „apuda“.

apudi

(x)

Esti apud, apude, apuda: eble milfoje sentis ni sangbolon, dum en ardglua kuŝ' apudis ni [11]; Margarita sentis la proksimecon de akvo kaj komprenis, ke la celo apudas [12].

apudeco, apudo

Proksima ĉeesto: refoje li regustumis la tiklan plezuron de ŝia apudo [13].

III.

Prefikso kun tiu signifo: li apudestas al sia patro; apudmeti. ĉe, en.