tradukoj: be br cs de el en es fr he hu nl pl pt ro ru sk tr

*kaz/o

*kazo

1.  
LINGRA En multaj lingvoj, ĉiu el la diversaj vortformoj, kiujn alprenas nomoj laŭ sia rolo gramatika: en Esperanto kazoj ekzistas nur du: nominativo kaj akuzativo; la ceteraj kazoj estas esprimataj per helpo de prepozicioj [1]; la ĉeĥa kiel fleksia lingvo uzas 7 deklinaciajn kazojn: 1. nominativo (žena virino) 2. genitivo (ženy de virino) 3. dativo (ženě al virino) 4. akuzativo (ženu virinon) 5. vokativo (ženo! virino!) 6. lokativo (ženě pri virino) 7. instrumentalo (ženou per virino) [2]. TUT:deklinacio
Rim.: Pli ĝuste estus diri ke kazo estas gramatika kategorio de nomo, esprimanta rilaton de la per ĝi reprezentata objekto al aliaj objektoj aŭ agoj, kaj sekve, la frazan rolon de la koncerna nomo rilate al la aliaj frazanoj. Tian ĝeneralan kazon povas esprimi fleksiilo (kion implicas la ĉi-supra difino, la plej ofta interpreto) aŭ prepozicio (en analiza kazo) aŭ pozicio ktp. Ĉiuj nomstrukturaj lingvoj havas ian „objektan kazon“ aŭ ian „dativon“, sed esprimas ilin diverse. Sed tiuj nuancoj estas iom tro fakaj por ReVo kaj povus konfuzi la leganton, tial mi preferas lasi ilin en rimarkigo. [Sergio Pokrovskij]
2.  
Okazo2: en tiu kazo mi prenas pluvombrelon; la leĝo ne antaŭvidis tiun kazon; min ĉiuj tre estimas, ĉar mi en ĉiuj kazoj perfekte min esprimas [3]; oni sukcesis iom post iom malaltigi la nombron de la kazoj [de malsaniĝo] ĝis inter 0 kaj 0,04 por ĉiu milo da novnaskitoj [4]; la utiligo de Interreto helpas malpliigi kazojn de depresio [5].
3.  
Unu el pluraj interekskluzivaj alternativo2j: hezitemaj politikistoj frontas nun la malplaĉan elekton: diserigi la eŭroareon, kun la risko ĵeti la regionon en krizon, aŭ favori pli fortan unuiĝon, ‐ en ambaŭ kazoj la elekto estas tikla [6]; en la unua kazo li estus fariĝinta senpotenca kiel ĉiuj tie kaj nenion plu povus deziri ‐ en la alia kazo ĉiuj deziroj je potenco kaj grandeco en li estus estingitaj [7].
4.  
Afero2.b: en unu kazo (t.e. okazo), juĝisto ekzamenis 60 kazojn (t.e. aferojn) dum 28 tagoj kaj nuligis 54 el ili [8]; la enmigrintoj atendas, ĝis ili ricevas restadpermeson aŭ devas forlasi la landon […] kelkaj devas longe atendi, ĝis ilia kazo estas klarigita [9].

Rim.: Nur la lingvoscienca senco kazo1 estas fundamenta. [Sergio Pokrovskij]

kazaro  

GRA Deklinacio: la deklinacio kutime rilatas nur al la kazaro en unu nombro, sekve ni parolas pri deklinacio en la singularo kaj pri deklinacio en la pluralo [10].

celkazo  

GRA En kelkaj lingvoj, kazo indikanta celon aŭ direkton: en la Esperanta frazo „ni veturas Parizon“, „Parizon“ funkcias kiel celkazo.

lokkazo  

GRA En kelkaj lingvoj, kazo indikanta lokon aŭ tempon: en Esperanto la adverbaj formoj kiel „hejme“, „eksterlande“, „ĉi-sabate“ ktp povas funkcii simile al lokkazo; konfuziĝis la signifoj de la praa ablativo (t.e. de la deira kazo = de, el), de la instrumenta kazo (= per) kaj de lokkazo (= en) [11].

posedkazo  

GRA En kelkaj lingvoj, kazo indikanta apartenon.

vokkazo  

GRA Vokativo: vokativo, aŭ vokkazo, estas unu el deklinaciaj kazoj, uzata por indiki kaj atentigi la personon, al kiu parolo estas adresata [12].

tradukoj

anglaj

~o: case; lok~o: locative case; posed~o: possessive case.

belorusaj

~o 1.: склон; ~o: выпадак; vok~o: клічны склон.

bretonaj

~o 1.: troad; ~o 2.: degouezh, plegenn, tro; vok~o: vokativ, tro-c'helver.

ĉeĥaj

~o 1.: pád; ~o 2.: případ; ~o: mluvnický pád; ~aro: skloňování.

francaj

~o 1.: cas; ~o 2.: cas, circonstance, événement, situation; vok~o: vocatif.

germanaj

~o 1.: Fall, *Kasus; ~o: Fall; ~aro: Deklination, Beugung; cel~o: richtungsanzeigender Fall; lok~o: ortsanzeigender Fall; posed~o: besitzanzeigender Fall, possessiver Fall; vok~o: Vokativ.

grekaj

vok~o: κλητική πτώση.

hebreaj

vok~o: יחסת הקריאה.

hispanaj

~o: caso; vok~o: vocativo.

hungaraj

~o 1.: eset; ~o 2.: alkalom , eset; ~aro: névragozás, esetrendszer; cel~o: irányhatározó-eset>, célhatározó-eset; lok~o: helyhatározó-eset, ablativus; posed~o: birtokos eset; vok~o: megszólítóeset, vocativus.

nederlandaj

~o 1.: naamval; ~o 2.: geval; ~aro: verbuiging; cel~o: accusatief; lok~o: locatief; posed~o: possessief; vok~o: vocatief.

polaj

~o: przypadek; ~aro: odmiana przez przypadki, deklinacja; cel~o: biernik, przypadek celu; lok~o: miejscownik, przypadek miejsca; vok~o: wołacz.

portugalaj

~o 1.: caso; ~aro: declinação; lok~o: locativo; posed~o: possessivo; vok~o: vocativo.

rumanaj

~o: caz; ~aro: declinație; cel~o: acuzativ; lok~o: locativă; vok~o: vocativ.

rusaj

~o 1.: *падеж; ~o 2.: случай; ~aro: система падежей; cel~o: направительный падеж; lok~o: местный падеж; posed~o: притяжательный падеж; vok~o: звательный падеж.

slovakaj

~o: prípad, pád; ~aro: skloňovanie.

turkaj

~o 1.: hali; lok~o: de hali.

fontoj

1. Zamenhof: Plena gramatiko de esperanto, La regulo 2ª.Ludoviko Lazaro Zamenhof: Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto
2. Vikipedio, Ĉeĥa lingvo
3. Raymond Schwartz: La Stranga Butiko, Epigramo
4. Monato, , Alberto García Fumero: Denaskaj aidoso kaj sifiliso neniigitaj, 2015
5. Monato, , Paulo Sérgio Viana: Retumado rejunigas, 2014
6. Monato, , Lenio Marobin: Ekonomia fato, 2013
7. Michael Ende, trad. Wolfram Diestel: La Senĉesa Rakonto, Sinjorino Ajuolo
8. Monato, Batante tamburon por homaj rajtoj
9. Monato, , Walter Klag: Preĝejo rifuĝejo, 2013
10. Vikipedio, Deklinacio (gramatiko)
11. Vikipedio, Ablativo
12. Vikipedio, Vokativo

~aro: Mankas dua fontindiko.
cel~o: Mankas fontindiko.
cel~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
lok~o: Mankas dua fontindiko.
posed~o: Mankas fontindiko.
posed~o: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
vok~o: Mankas dua fontindiko.


ℛevo | datumprotekto | kaz.xml | redakti... | traduki... | artikolversio: 1.41 2018/09/11 15:10:19