*respond/i

*respondi  

(x)
1.
Doni informon petitan per demando; reagi al diro de alia interparolanto en konversacio: respondi al demando; li respondis, ke li akceptas; kie estas Sara, via edzino? kaj li respondis: jen ŝi estas en la tendo [1]; ni respondis al li tiujn demandojn [2]; la gardisto absolute nenion respondis, tial la pasanto tre milde pinĉis lin je la nazo [3]; [li] ne respondis eĉ unu vorton, sed nur montris antaŭen [4]; respondi je ĉiu letero aparte estas por mi ne eble, kaj tial mi decidis respondi publike je ĉiuj demandoj kaj proponoj DL ; li respondu nur jes aŭ ne [5].
2.  
Reciproki: la ŝipoj respondis la bombardadon; proponu al [la urbo] pacon, kaj se ĝi respondos al vi per paco kaj malfermos sin antaŭ vi, tiam la tuta popolo […] pagu al vi tributon kaj servu vin [6]; Albanio devus respondi militiste [7]; senresponda amo.
3.  
Laŭi ion, kunakordiĝi kun io; esti konforma, simetria, proporcia je io; interrespondi: tiu libro respondas ĝeneralan bezonon, al ĝenerala bezono; tiu iniciato respondis la revon de Z; en la 19a jc la 1a de januaro de l' malnova rusa kalendaro respondis al la 13a de la kalendaro gregoria; Okcidento ne respondas al la bildo kiun ĝi ŝatis projekcii pri si [8]; en Lorm-lingvo al ĉiu litero de la alfabeto respondas tuŝo sur specifa loko sur la mano [9]. SIN:kongrui, ekvivalenti
4.  
(arkaismo) Responsi: ni ne respondas por liaj konvinkoj nek agoj [10]; ni ne respondas pri la enhavo de la reklamoj.
angle:
answer
beloruse:
1. адказваць 2. адказваць 3. адпавядаць 4. адказваць, несьці адказнасьць
bulgare:
отговарям 1. отговарям
ĉeĥe:
odepsat, odpovědět, odpovídat, odpovědět, vztahovat se
france:
répondre (à) 3. correspondre
germane:
1. antworten sen~a amo: unerwiderte Liebe 2. erwidern 3. entsprechen 4. verantwortlich sein
hispane:
responder, contestar
hungare:
1. felel, válaszol sen~a amo: viszonzatlan szerelem 2. viszonoz 3. megfelel 4. felelősségel tartozik, felelősséget visel, felelős
nederlande:
1. antwoorden 2. beantwoorden 3. beantwoorden 4. verantwoordelijk zijn
pole:
2. odpowiadać 3. odpowiadać, pasować 4. odpowiadać, być odpowiedzialnym
portugale:
responder
ruse:
1. ответить, отвечать sen~a amo: безответная любовь 2. ответить, отвечать 3. соответствовать 4. отвечать (за что-л.), нести ответственность
slovake:
odpovedať, odpísať
volapuke:
leblüdön

*respondo  

Tio, kion oni respondas: ĉu li donis al vi jesan respondon aŭ nean? [11]; kia demando, tia respondo PrV ; mi postulas respondon [12]; aperis nenia voĉo nek respondo [13]; estis nenia respondo [14]; mi donos al vi respondon [15]; miaj respondoj devas esti rigardataj kiel opinioj kaj konsiloj absolute privataj [16]; pri tio ĉi la historio donis jam perfekte trankviligan respondon [17].
11. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 31
12. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Levidoj 18:25
13. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, I. Reĝoj 18:26
14. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Juĝistoj 19:28
15. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Nombroj 22:8
16. L. L. Zamenhof: Lingvaj Respondoj, Antaŭparolo en La Revuo, 1910
17. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Oka Kongreso Esperantista en Krakow en la 11a de aŭgusto 1912
angle:
answer
beloruse:
адказ
bulgare:
отговор
ĉeĥe:
odezva, reakce
france:
réponse
germane:
Antwort, Erwiderung
hispane:
respuesta, contestación
hungare:
felelet, válasz
nederlande:
antwoord
pole:
odpowiedź
portugale:
resposta
ruse:
ответ
slovake:
odozva, reakcia
volapuke:
leblüd

responda

1.
Rilata al respondo, respondanta: responda letero; la virinoj estas la plej forte disvolvita en la aĝo, kiu estas la plej responda (kp konvena, taŭga) por edziĝo, nome en la aĝo de 20 ĝis 30 jaroj FK ; la statuoj en la templo, ĉe la pilonoj, kaj ĉe la sankta lageto havis respondajn proporciojn [18]; [ili] havas ordinare la altecon de 3-4 metroj kaj respondan larĝecon FK ; ni manĝas verdajn legomojn, fruktojn kaj berojn, kiujn alportas ĉiufoje la responda jartempo FK ; la intencoj de dramo […] estas kaj estos: prezenti […] al la responda tempo la represon de ĝia formo Hamlet ; se oni fruktojn kaj grenon elmetas al respondaj influoj, tiam nova vivo naskiĝas el ili FK ; ĉiuj formoj de la pasivo estas formataj per helpo de responda formo de la verbo esti kaj participo pasiva FK ; (arkaismo) li estas responda antaŭ Dio [19]; (arkaismo) la esperantistoj ne povas esti respondaj (t.e. „ne responsu“) pri miaj personaj ideoj kaj aspiroj [20].
2.  
MATMatVort (p.p. anguloj) Situantaj samflanke de rekto sekcanta du paralelajn rektojn, kaj ambaŭ „sube“ de la paraleloj aŭ „supere“ de ili: angulo responda al alia.
Rim.: Kiel por la nocio de alternaj anguloj, tiun difinon oni vastigas ankaŭ al la okazo, kiam la du „unuaj“ rektoj ne estas paralelaj.


anguloj kun samaj literoj estas respondaj, ĉu sube ― (α,α') kaj (β,β') ―, ĉu supre ― (γ,γ') kaj (δ,δ')
18. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro IX
19. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Historio de unu patrino
20. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Oka Kongreso Esperantista en Krakow en la 11a de aŭgusto 1912
angle:
2. corresponding (angle)
beloruse:
1. адказны, адпаведны 2. адпаведны
ĉeĥe:
odpovídající, odpovědní 2. souhlasný (úhel)
france:
2. (angle) correspondant
germane:
2. Gegen-(winkel), gleichliegend (-er Winkel)
hungare:
~a letero: válaszlevél 1. válasz-, megfelelő 2. megfelelő (szögek)
pole:
2. (kąt) odpowiadający
ruse:
1. ответный, соответствующий 2. соответственный (угол)
slovake:
zodpovedajúci, zodpovedný

*respondeco

1.
Eco de io interresponda: rimo estas ia respondeco de sonoj.
2.  
responso (U.V.) respond'ec' [21]; mi prenos sur min la respondecon [22]; persona respondeco Marta ; demeti de unuj ĉiun respondecon por la agoj de aliaj [23]; mi akceptas la respondecon [24]; se maltrankviligas vin la grandega respondeco, prenu kiel helpanton la plej altan juĝiston [25]; la problemo de kolektiva respondeco [26]; armeanoj neis respondecon, dirante, ke la raketo trafis ja sian celon [27]; honora kaj grand-respondeca posteno [28]; respondeculoj diktatore verdiktis kaj ekzekutis [29]; ŝovinisma malrespondeco [30]. VD:lavi.
Rim.: Ĉi tiu formo paŭsas la formon de multaj naciaj lingvoj, estas tradicia kaj Zamenhofa, tamen ja estas nelogika: la rilato de la nocio al la ideo esprimata per la radiko estas tiom malrekta ke la trafa rimedo por imiti la nacilingvajn formojn estus uzi la sufikson -um: „respondumo“. Tiun formon oni iam trovas, ankaŭ en verkoj de bonaj aŭtoroj, tamen pli ofta alternativo estas aparta radiko: responsi, responsa kaj (malpli ofte), responso. [Sergio Pokrovskij]
beloruse:
1. адпаведнасьць 2. адказнасьць
bulgare:
2. отговорност
ĉeĥe:
korespondence, vzájemný vztah
germane:
1. Entsprechung 2. Verantwortung
hungare:
1. megfelelőség 2. felelősség
nederlande:
2. verantwoordelijkheid
ruse:
1. соответствие 2. ответственность
slovake:
korešpondencia, vzájomný vzťah

respondilo, respondaparato

Aparato aŭ sistemo, kiu aŭtomate akceptas telefonalvokon kaj aŭdigas respondon, kaj plej ofte ebligas al la vokanto postlasi mesaĝon: je la kvina, kiel ĉiam, ekfunkcias la respondilo [31]; Pamela, la respondaparato por la vindoza versio de Skype [32].
31. Ralph Dumain: Du mikronoveloj
32. Monato, Paŭlo Peeraerts: Respondaparato por Skype
angle:
answering machine
bulgare:
телефонен секретар
france:
répondeur, messagerie
germane:
Anrufbeantworter, Voicebox
nederlande:
antwoordapparaat
pole:
automatyczna sekretarka, poczta głosowa
ruse:
автоответчик

prirespondi, respondeci, respondumi  

Responsi: priresponda prizorgantino de mia familio Marta ; en multaj regionoj la romkatolika eklezio respondecas pri sano [33]. VD:kaĉo2, kaso, kulpo.
germane:
verantworten

administraj notoj