tradukoj: be ca cs de en es fr nl oc pt ru sk

*mov/i PV

*moviTEZ

(tr)
1.
Transloki ion: ni ne povis movi tiun pezan ŝtonon; movu pli rapide la piedojn, por ke ni venu ĝustatempe [1]; movu nenion en la ĉambro; la lokomotivo movas la vagonaron; barko movata de fortaj brakoj; ŝipo, kiu sin movas per vaporo [2]; la luno sin movas sur la ĉielo; starigataj en vicoj […] tiel dense, ke ili ne povis movi la brakojn [3]; (figure) malrapida konversacio faletante sin movas inter la kuŝantaj homoj; (figure) la nova societo sendube potence ekmovos nian aferon.
2.TEZ
Ŝanĝi la pozicion de io aŭ de partoj de io rilate al fiksa punkto: movi la lipojn, la okulojn; movi la buŝon PrV ; Marion sin ne movis BdV ; ili ĉe la plej malgranda fluo de la akvo sin movas, kiel vivaj estaĵoj [4]; se la vento ne movus la branĉojn kaj la arbetaĵojn, oni povus preskaŭ kredi, ke ili estas pentritaj [5]; vigle movadi siajn piedojn [6]. VD:moveti
3.TEZ
MAS Ripete kaj regule irigi kaj reirigi difinitajn pecojn de aparato; funkciigi, peli: akvoforto movas la muelilon.
4.
(figure) Instigi, decidigi al io: eble tio plaĉus al li kaj movus lin ion fari por nia aferoZ; la plimulto el la homoj estas movata de sentoj kaj antaŭjuĝoj.

movoTEZ Vikipedio

Ĉia ŝanĝo de loko, pozicio aŭ stato: la movoj de la korpo, de la brakoj; ĉe ĉiu movo ŝia beleco pli multe elmontriĝadis [7]; la unua movo, kiun faris lia mano, estis triangula movo de la dekstra flanko al la maldekstra kaj supren al la brusto [8]; la fiŝo ĵetadis sin tien kaj reen kaj faradis la plej terurajn movojn [9]; farinte kaptan movon per la buŝo [10]; trafinte lokon, kie du marmovoj sin renkontas, ili surterigis la ŝipon, kaj la antaŭo fiksiĝis kaj restis nemovebla, sed la malantaŭo rompiĝis de la forto de la ondoj. [11]; movoplena strato Marta ; (figure) la movoj de la animo (= ŝanĝiĝoj en la sentoj).

mova

Movanta: la movaj kapabloj fiksiĝas precipe en la profunda dormo [12]; en la banlokoj oni kuracas malsanojn de la mova aparato [13]; natura selektado estas la mova forto de evolucio [14].

movado Vikipedio

1.TEZ
Ago movi2: reŭmatismo malfaciligas al mi la movadon de la brako; ŝi faris movadon per ŝiaj okuloj, ĉar ŝia nuko estis tro rigida por tio [15].
2.TEZ
Serio da movoj per kiuj okazas ŝanĝo de loko aŭ stato: akuzativo montras movadon al ia loko; vivo kaj movado regis malsupre sur la strato [16]; estis granda movado en la tuta ĉirkaŭaĵo [17]; li […] ĉiun novaĵon pri la movado de la egiptaj armeoj kaj pri la situacio de la malamiko signis sur karto [18]; la movado de la ŝipo estis tre malrapida.
3.TEZ
(figure) POL Tuto de la agado de iu organizo por atingi difinitan celon: politika movado; la movado esperantista VivZam ; mi ne volas malutili al nia movado [19]; nia movado ne estas oficiale ligita kun ia speciala idealo [20].

movadumi

ESP Partopreni en la aranĝoj de la esperantisma movado: Lidia Zamenhof estas la fama filino de d-ro Zamenhof, kiu aktive movadumis, verkis kaj tradukis [21]; li, 73-jara kuracisto, preferas verki ol movadumi [22].

movebla

Ne fiksita, kiu povas esti movata: vi havas ĉi tie dormoĉambron kun movebla tegmento [23]; ĉiu pordo havis du fermoplatojn, kiuj ambaŭ estis moveblaj [24]; moveblaj ŝtuparetoj [25]; la grandaj EU-ŝtatoj favoris koncepton de rapidege moveblaj trupoj [26].

moveblaĵoTEZ Vikipedio

1.TEZ
JUR Havaĵo, kiu povas esti translokata, ekzemple meblo, valorpaperoj. VD:nemoveblaĵo
2.
Arta aranĝo de malpezaj solidaj pecoj kiel balancilo ĉe fadenoj, tiel, ke ili facile moviĝas en venteto, ofte instalitaj ĉeplafone aŭ ĉe pordo: Alexander Calder […] famiĝis kiel inventisto aŭ popularigisto de la moveblaĵoj kiel arta figuro [27].

movetiTEZ

Movi nur iom, nur parteton: li movetis en la dormado la kapon [28]; la voston ŝi movetis kvazaŭ metronome dum ŝi parolis [29]; li rimarkis varmon ĉe la femuroj, pro kiu li movetis la aparaton de tempo al tempo, sed la damaĝon al siaj generiloj li rimarkis nur la sekvan tagon, kiam komencis aperi doloraj vezikoj, kiuj poste infektiĝis [30]; la pordokurteno […] movetiĝis Marta ; nebulnubaĵoj movetiĝis super ili [31]; junte moviĝeti [32].

movigiTEZ

Funkciigi: ekmovigi maŝinon.

moviĝi

1.
Ne resti sur sia loko aŭ en la antaŭa pozicio, ŝanĝi sian lokon aŭ sian pozicion: mi ne kuraĝis moviĝiB; la kompatinda maljunulino moviĝis sur la seĝo Marta ; nenia venteto moviĝis [33] [34]; la boato balanciĝas, ĝi tamen ne moviĝas de sia loko [35]; la Izraelidoj elmoviĝis el la dezerto [36]; neregula moviĝado de la kandela flamo [37]; la branĉoj de la arboj moviĝis [38]; la plumoj de lia bireto moviĝadisZ; en la strato komercaĉante moviĝas amasoZ; la vagonaro ekmoviĝis.
2.
(figure) Ne resti en la antaŭa stato: en lia koro moviĝis poetaj pensoj [39].

moviĝema

Volonte aŭ facile moviĝanta: pintoj moviĝemaj de l' arbareto Ifigenio ; moviĝemo de lia karaktero [40].

moviloTEZ Vikipedio

Aparato aŭ rimedo por movi ion: remilo, helico, rado estas moviloj, sed ili ne estas motoroj; raketa movilo; rad-moviloj kiuj povas orienti la radojn en alia direkto ol tiu ordonita de la stirilo [41]; agrablo kaj malagrablo estas solaj moviloj por moraleco, kaj sinamo estas sola fundamento, sur kiu oni vere povus bazigi moralecon [42].

almoviTEZ

(tr)
Movi al iu celo: Erich almovas al mi kruĉon da biero Metrop. VD:proksimigi

elmoviĝi

(ntr)
Eliĝi kaj foriri de: la popolo elmoviĝis el siaj tendoj, por transiri Jordanon [43]; kiam vi trumpetos tambursone duan fojon, tiam elmoviĝu la tendaroj, kiuj staras sude [44]; la reĝo de Asirio, elmoviĝis kaj iris kaj rehejmiĝis kaj restis en Nineve [45].

facilmova

Kiu facile, malpeze, lerte moviĝas: facilmove ŝi deglitis de la ĉevalo [46]; facilmovebla saĝo Ifigenio .

multemova

Kun multaj iroj, venoj, gestoj; vigla, agitata: li ekrigardis tra la vitro sur la multehoman kaj multemovan straton Marta.

nemoveblaĵoTEZ Vikipedio

JUR Nemovebla havaĵo: terpeco aŭ domo: li proprietis imponan riĉon el nemoveblaĵoj [47]; se temas pri grandaj sumoj aŭ nemoveblaĵoj, aplikeblas administraj, fiskaj kaj juraj proceduroj [48]; entreprenoj specialigitaj en negoco de nemoveblaĵoj aĉetas terpecojn kaj memstare konstruas kaj vendas novajn domojn [49]; Albanio altiris intereson de eksterlandanoj, kiuj volis aĉeti nemoveblaĵojn, interalie apartamentojn [50]. VD:moveblaĵo

nemoviĝemo, malmoviĝemo

Malinklino al moviĝo, al ŝanĝo, al evoluo: tiu malmoviĝemo baras la vojon al nova epoko [51]; la gepatroj atentu, ke ili ne tro laŭdu siajn silentajn, nemoviĝemajn kaj bonkondutajn etulojn [52].

propramove

Per propra forto, interna impulso: ili venis al la fera pordego, kiu kondukas en la urbon, kaj ĝi malfermiĝis al ili propramove [53].

rapidmova

Kiu rapide moviĝas: li estas homo saĝa, lerta, elasta kaj rapidmova [54]; [ili] estas tre nekredeble lertaj kaj rapidmovaj kaj kapablas ŝanĝi sian direkton meze de salto [55].

senmovaTEZ

Nemoviĝanta: li restis senmove; la orgenisto staris senmova, por kredigi al la junulo, ke tio estas fantomo [56]; kio turnas ilin, la aero ja estas senmova [57]; akvon senmovan kovras putraĵo PrV; senmova kiel ŝtonego.

senmovigiTEZ

(tr)
Igi senmova: tremo trapenetris min kaj senmovigis FdO ; ĉiuj obstine insistas, persistas, en kolektiva strebado senmovigi sian predon [58]. VD:haltigi, paralizi

tradukoj

anglaj

~i: move; ~o: move; ~a: moving; ~ado: movement; ~ebla: movable, moveable; ~eti: move slightly, nudge; ~iĝi: move; ~ilo: movement mechanism; el~iĝi: exit, leave, move out; multe~a: animated, busy, full of traffic; ne~eblaĵo: real property; propra~e: of one's own accord, spontaneously; sen~a: immobile, motionless, stationary; sen~igi: immobilize, paralize.

belorusaj

~i 4.: кіраваць; ~i: рухаць, сунуць, соўгаць, штурхаць; ~o: рух; ~a: рухаючы; ~ado: рух; ~eblaĵo: рухомая маёмасьць, рухомасьць; ~igi: рухаць, накіроўваць; ~iĝi: рухацца; ~iĝema: рухомы, рухавы, жвавы; ~ilo: рухач, рухавік; ne~eblaĵo: нерухомасьць; sen~a: нерухомы, стаячы, ляжачы; sen~igi: спыніць.

ĉeĥaj

~i: hnout; ~o: hýbání se, pohnutí se, pohyb; ~ado: hnutí; ~ebla: movitý, pohyblivý, pohyblivý, přenosný; ~igi: uvést do pohybu; ~ilo: hybné zařízení, pohon, páčka, šoupě; al~i: přisunout; propra~e: samočinně; rapid~a: hbitý, mrštný, svižný; sen~a: bez hnutí (adj.), nehybný, stojatý; sen~igi: zarazit.

francaj

~i: bouger (tr.), déplacer, mouvoir; ~o: déplacement, mouvement; ~a: moteur (adj.); ~ado: déplacement, mouvement; ~ebla: mobile (adj.); ~eblaĵo: meuble (objet déplaçable); ~eti: bouger (tr.); ~igi: lancer, mettre en mouvement; ~iĝi: bouger (intr.), se déplacer; ~iĝema: fluctuant, mobile; al~i: apporter (déplacer), approcher (déplacer); el~iĝi: abandonner (un lieu), quitter (un lieu); facil~a: leste; multe~a: agité, animé, passager (animé); ne~eblaĵo: bien immobilier; ne~iĝemo, : immobilisme; propra~e: de soi-même, de son propre mouvement, tout seul (de son propre mouvement); rapid~a: preste, vif (qui bouge vite); sen~a: immobile; sen~igi: immobiliser.

germanaj

~i: bewegen, antreiben; ~o: Bewegung; ~a: antreibend, Antriebs-, treibend, bewegend; ~ado: Bewegung; ~ebla: beweglich, mobil; ~eblaĵo 1.: Mobilie; ~eblaĵo 2.: Unruhe, Mobile; ~igi: bewegen, antreiben, in Gang bringen, in Gang setzen; ~iĝi: sich bewegen, bewegt werden; ~iĝema: beweglich; ~ilo: Motor, Treiber; el~iĝi : ausziehen; ne~eblaĵo : Immobilie; ne~iĝemo, : Trägheit, Faulheit; propra~e: selbsttätig; rapid~a: schnell (Bewegung); sen~a: unbeweglich, bewegungslos, still (stehen); sen~igi: anhalten, lähmen.

hispanaj

~i: mover (tr.), desplazar; ~o: movimiento, desplazamiento; ~a: motor (adj.), motriz; ~ado: desplazamiento, movimiento; ~ebla: móvil (adj.); ~eblaĵo: mueble (objeto desplazable); ~eti: mover (tr.); ~igi: iniciar un movimiento, poner en movimiento; ~iĝi: moverse (intr.), desplazarse; ~iĝema: fluctuante, móvil; al~i: traer (desplazar), acercar (desplazar); el~iĝi: abandonar (un lugar), dejar (un lugar); multe~a: agitado, animado; ne~eblaĵo: bienes raíces, bien inmobiliario; ne~iĝemo, : inmovilismo; propra~e: de sí mismo, por sí mismo (por su propio movimiento); rapid~a: pronta, ágil (con movimiento rápido); sen~a: inmóvil; sen~igi: parar, inmovilizar.

katalunaj

~i: moure, bellugar; ~iĝi: moure's.

nederlandaj

~i 1.: verplaatsen; ~i 2.: bewegen; ~i 4.: bewegen; ~i: doen bewegen; ~o: beweging; ~a: bewegend; ~ado: beweging; ~eblaĵo: roerend goed; ~igi: in gang zetten; ~iĝi: bewegen; ~iĝema: beweeglijk; sen~a: roerloos; sen~igi: paralyseren, verlammen.

okcitanaj

~i: bolegar; ~iĝi: se bolegar.

portugalaj

~i: mover, mexer (mover), deslocar, movimentar.

rusaj

~i 2.: шевелить; ~i: двигать, приводить в движение; ~o: движение, ход; ~a: движущий; ~ado: движение; ~ebla: подвижной, передвижной, перемещаемый, мобильный; ~eblaĵo: движимая собственность, движимость; ~eti: шевелить; ~igi: пустить в ход, запустить, заставить двигаться; ~iĝi: двигаться, передвигаться; ~iĝema: подвижной, подвижный; ~ilo: двигатель, движитель, движущая сила; al~i: придвинуть; el~iĝi: выйти, выдвинуться; multe~a: подвижный, оживлённый; ne~eblaĵo: недвижимость; sen~a: неподвижный, недвижимый; sen~igi: обездвижить. raketa ~ilo: ракетный двигатель.

slovakaj

~o: hýbanie sa, pohnutie sa, pohyb; ~ado: hnutie; ~ebla: hybný, pohyblivý; ~igi: uviesť do pohybu; ~ilo: poháňacie zariadenie; al~i: prisunúť; propra~e: samočinne; rapid~a: mrštný, svižný; sen~a: nehybný, stojatý; sen~igi: znehybniť.

fontoj

1. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Kamarado Gaja
2. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 27
3. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Johanĉjo-malsaĝulo
4. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, La virineto de maro
5. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Sovaĝaj cignoj
6. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Monteto de elfoj
7. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, La virineto de maro
8. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Galoŝoj de feliĉo
9. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Persista stana soldato
10. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Malbela anasido
11. La Nova Testamento, La agoj 27:41
12. Monato, Ivo Durwael: Dormu bone, vivu bone
13. Monato, Julius Hauser: Moderna banloko
14. Monato, Vladimir Lemelev: Supervivo de plej taŭga teorio
15. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Knabino, kiu paŝis sur panon
16. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, La ombro
17. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 1, Ĉapitro I
18. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XVI
19. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Kvina Kongreso Esperantista en Barcelona en la 6a de septembro 1909
20. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la malferma kunveno de UEA ĉe la Kvina Kongreso Esperantista en Barcelona en la 7a de septembro 1909
21. B. Pietrzak: E_elsendo el la 22.04.2014, Pola RetRadio, 2014-04-22
22. Monato, Carlo Minnaja: Mezepokaj sekret(igit)aj sonetoj
23. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, ĉapitro 9a
24. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeĥezkel 41:24
25. Monato, Aldo Grassini: Arto videbla ankaŭ por blinduloj
26. Monato, Marko Naoki Lins: Ĉu Eŭropa Unio fariĝas militema?
27. Vikipedio, Alexander Calder
28. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, dano Holger
29. Monato, Espero
30. Monato, Edmund Grimley Evans: Tekokomputilo vundas scienciston
31. Michael Ende, trad. Wolfram Diestel: La Senĉesa Rakonto, La Pramaljuna Morlino
32. Monato, Wim Jansen: Reago De Ĝermano: La germana kaj Esperanto
33. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 3, Historio de la jaro
34. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Dekdu per la poŝto
35. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Ĝardeno de la paradizo
36. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 17:1
37. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Dano Holger
38. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Dio de dormo
39. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Galoŝoj de feliĉo
40. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro VIII
41. D. Duclos: Kiu timas la Egan Fraton?, „Le Monde diplomatique“ en Esperanto, 2004-08
42. Helvecio: Elektitaj pensoj
43. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Josuo 3:14
44. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Nombroj 10:6
45. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, II. Reĝoj 19:36
46. B. Němcová, trad. V. Tobek kaj K. Procházka: Avineto, [sen dato]
47. C. Piron: Ĉu li bremsis sufiĉe?, 1979
48. Monato, Roland Rotsaert: Transnacie bonfari
49. Monato, Mu Binghua: Eksterlandaj investantoj rapide aĉetas nemoveblaĵojn
50. Monato, Bardhyl Selimi: Ankaŭ eksterlandanoj aĉetas domojn
51. Peter Høeg, trad. Sten Johansson: Portreto de la avangardo, [vidita en 2014]
52. Monato, Saliko: Ĝui simplajn ŝatokupojn subĉiele
53. La Nova Testamento, La agoj 12:10
54. Hasegawa T.: En Ĉinio Batalanta, 1954
55. Michael Ende, trad. Wolfram Diestel: La Senĉesa Rakonto, Fantaziujo en Danĝero
56. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Fabelo pri iu, kiu migris por ekkoni timon
57. Jakob Grimm, Wilhelm Grimm, trad. Kazimierz Bein: Elektitaj Fabeloj de Fratoj Grimm, Sesope oni trairas la tutan mondon
58. Monato, Eduardo Novembro: Taŭro??? Festo!!!

~i: Mankas verkindiko en fonto.
~igi: Mankas dua fontindiko.
~igi: Mankas fonto, kiu estas nek vortaro nek terminaro.
~iĝi: Mankas verkindiko en fonto.


[^Revo] [mov.xml] [redakti...] [traduki...] [artikolversio: 1.34 2018/01/07 10:10:13 ]