*nur

*nur   Vikipedio

Adverbo signifanta:
1.  
Tiom, kaj ne pli ol tiom (kiom sekvas); tio, kaj ne pli ol tio (kio sekvas): en la ĉambro sidis nur kelke da homoj [1]; la bileto kostas nur unu frankon; tuj post la hejto la forno estis varmega, post unu horo ĝi estis jam nur varma, post du horoj ĝi estis nur iom varmeta [2]; li estas nur dekjara; ŝi estas ne nur bela, sed ankaŭ bona; Esperanto estas nur lingvo [3]; aŭskultu nur; ŝi nur ploris.
2.
Ne alie ol: li povas paroli nur angle; mi tion faris nur por plaĉi al vi; via vino estas nur ia abomena acidaĵo [4]; en nia lando sin ne trovas montoj sed nur montetoj [5]; rigardadi Esperanton nur de ĝia flanko praktika kaj uzadi ĝin nur por sia utilo [6].
3.
Ne pli frue ol: li revenos nur morgaŭ; oni komprenos nur iam poste [7].
4.
Ne pli malfrue ol: mi atendos vin nur ĝis la 6a.
Rim. 1: Same kiel ne, la adverbo nur devas ĉiam senpere stari antaŭ la vorto, kiun ĝi koncernas kaj limigas: mi deziras nur iom promeni kun vi; mi deziras promeni nur kun vi; ni diros nur kelkajn vortojn pri la lingvoj artaj; ni diros tial kelke da vortoj nur pri la lingvoj artaj EE ; [tio estas] batalilo nur de pseŭdoinstruitaj sofistoj EE ; ni scias, ke vi kutimas rilati kun estimo nur al tiaj argumentoj, kiuj […] EE ; al laborado por Esperanto instigas nin […] nur la penso pri la granda ideo, kiun lingvo internacia en si enhavas [8] ni povos venki nur se ni zorgeme konservos al nia lingvo ĝian simplecon kaj facileconZ ; per reformado ni nur perdos ĉion akiritan [9]; li rapidis, kiel li nur povis [10]; nur post longa serĉado ni trovis ilin.
Rim. 2: En multaj okazoj la vortoj „nur“ kaj „sole“ estas samvaloraj: nur li (aŭ li sole) estas kulpa. Sed ambaŭ ne estas ĉiuokaze samsignifaj kaj indiferente uzeblaj: li nur promenis signifas: li ne faris alion ol promeni; li sole promenis povas signifi: li promenis izole, estante sola aŭ: li, inter la ceteraj, estis la sola, kiu promenis. En tiu ĉi lasta senco la frazeto egalvaloras kiel: nur li promenis. Tamen estas konsilinde, pro klareco, uzi la esprimon li sole promenis nur en la unua signifo. Zamenhof uzis ofte la esprimon „sole nur“.
1. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 32
2. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, §38.
3. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Dua Kongreso Esperantista en Genève en la 28a de aŭgusto 1906
4. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 35
5. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 38
6. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Dua Kongreso Esperantista en Genève en la 28a de aŭgusto 1906
7. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Tria Kongreso Esperantista en Cambridge en la 12a de aŭgusto 1907
8. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Dua Kongreso Esperantista en Genève en la 28a de aŭgusto 1906
9. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Kvara Kongreso Esperantista en Dresden en la 17a de aŭgusto 1908
10. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Elfo de la rozo
angle:
only
beloruse:
толькі
bretone:
ne ... ket nemet, hepken, nemetken
ĉeĥe:
teprv jen, pouze, teprve
finne:
1. vain, ainoastaan 2. vain, pelkästään 3. vasta
france:
ne ... que, seulement
germane:
1. nur, bloß 2. nur, bloß, ausschließlich, lediglich 3. erst 4. nur bis, nicht später als
greke:
μόνο
hebree:
רק 1. בסך הכל
hispane:
sólo, solamente
hungare:
csak, csupán
indonezie:
hanya
nederlande:
1. slechts, maar (slechts) 2. enkel (slechts), maar (slechts), slechts, alleen (slechts) 3. pas (niet eerder dan), maar (slechts) 4. maar (slechts), enkel (slechts), slechts
pole:
dopiero, tylko
portugale:
só, somente, apenas
rumane:
de-abia, doar
ruse:
только, лишь
slovake:
až, iba, len, výlučne
tibete:
ཙམ་
volapuke:
1. te 2. te

nura  

Ne plia ol, ne alia ol, tute apartenanta al unu speco, unukaraktera, simpla 2, pura 1: tio estas nura eraro (nenio alia ol eraro); tio estas nura hazardo (ne pli ol hazardo); la nura bleko de leono timigas ĉiujn bestojn; ĉu ĝi servus por io alia, ol por nura incensado [11]? lia nura alproksimiĝo kompromitis virinon [12]; la aŭtoro sukcesis jam en la nuran titolon enŝovi 6 nulojn [13]!
Rim.: Ne konfuzu „nura“ kaj sola: li estas nura fiulo (nenio alia ol fiulo); li estas (la) sola fiulo (ununura, senkomplica).
11. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, II. Kroniko 2:6
12. Eliza Orzeszkowa, trad. L. L. Zamenhof: Marta, p. 168a
13. Raymond Schwartz: La Stranga Butiko, P. P. P. aŭ Por Plenigi Paĝojn
angle:
mere
beloruse:
адзіны, просты
bretone:
hep mui ken, ha netra ken
ĉeĥe:
pouhý
finne:
pelkkä, silkka, jo (pelkkä)
france:
simple (pur et simple)
germane:
bloß, rein
hebree:
ℷרידא
hispane:
único
hungare:
csupa, merő
nederlande:
zuiver (louter), louter
portugale:
mero
ruse:
один только, простой
slovake:
samý, číry

nurnura

Vere nura, sen io kroma: tiu ĉi triopo estas nurnuraj amikoj, kiujn la komunumestro havas [14].
14. E. Kumičić, trad. S. Rukelj: Surprizitaj nuptofestantoj, inko, 2001
ĉeĥe:
pouhý
france:
pur et simple, seul et unique
germane:
einziger
slovake:
samý, číry

ununura  

Unika: ŝia ununura filo; ekzistas ununura Dio, rekonata kaj adorata de ĉiuj religioj [15]. ununura kaj perfekte komuna lingvo prezentas, laŭ Komenio, plej bonan solvon de homaj problemoj [16] estas io sklaveca, humiliga en tio […] ke la ununura penso, estu ĝi eĉ treege grava, elpremis el li ĉiujn aliajn, ŝirmis la vivajn kolorojn kaj sonojn de la mondo [17].
15. V. K. Barandovská-Frank: Komenio kaj internacia lingvo, Internacia Seminario pri Komenio, Prelegaro. ‐ Prago: ĈEA, 1992
16. Giordano Formizzi: Filozofio kaj teologio en la verkoj de J.A. Komenský, Internacia Seminario pri Komenio, Prelegaro. - Prago: ĈEA, 1992.
17. V. N. Tretjakov: Konsiloj al la enlumiĝinto, Survoje
beloruse:
адзіны, адзін-адзіны, адзін-адзінюткі, унікальны
bretone:
nemetañ (-don, -dout, -ti)
ĉeĥe:
jedinečný, jediný, pouhopouhý
finne:
yksi ainoa
france:
unique
germane:
einzig
hebree:
יחודי בנה יחידה
hispane:
único
hungare:
egyedüli, egyetlen
nederlande:
uniek, enig (uniek)
pole:
jedyny
rumane:
unic
ruse:
единственный, один-единственный, уникальный
slovake:
jedinečný, jediný

administraj notoj

~: Mankas verkindiko en fonto.
~~a: Mankas dua fontindiko.