*des

*des

(konjunkcio)
1.
Parto de duopa konjunkcio ju—des, uzata antaŭ komparativo (plimalpli) responde al ju por montri ke io varias proporcie al (kaj eble depende de) alio: ju pli baldaŭ, des pli bone [1]; tiaj ĉi lingvaj strangaĵoj fariĝas des malpli rimarkeblaj, ju pli profunden vi progresas dum legado [2]; ju pli da objektoj de amo homo havas, mia kuzino, des pli li amas Marta ; ju pli da malico estis en liaj vortoj, des pli bonkore ridis lia feliĉigita patro [3]; ju pli da aĉetantoj, des pli alta la prezo PrV ; ju pli oni posedas, des pli oni avidas PrV .
2.
Memstara konjunkcio uzata kun komparativo kaj indikanta pliigon aŭ malpliigon de grado aŭ intenso de io konekse kun iu cirkonstanco: Tiam la malfeliĉa knabino ektimiĝis kaj saltis sur la ŝanceliĝantan marĉan teron, sed ĉi tiu ne povas porti eĉ min, des malpli ŝin [4]; kiso ne estas ja peko, des pli, se oni sin reciproke efektive amas [5]; neniu iam gustumis tian supon, des pli neniu ion sciis pri la maniero de ĝia pretigado [6]; li uzis la plej fortajn incensojn, kiuj […] eĉ al anĝelo farus kapturnon, des pli al simpla poeto [7]; ili ekamis la silenteman submajstron, kiu malmulte parolis, sed des pli multe laboris [8]; la ŝanceliĝanta marĉa tero […] ne povas porti eĉ min, des malpli ŝin [9]; li sentis, ke ŝi konvulsie ektremas, kaj li tenis ŝin des pli forte [10]. SIN:ankoraŭ3, tiom2
Rim.: Oni uzas tiun stilan rimedon aparte, por prezenti okazon kiel pli esceptan kompare kun rilata okazo simile escepta. Tiu ofte emfaziĝas per „ja“ aŭ „“.
angle:
the (more, less)
beloruse:
тым (пры параўнаньні)
bretone:
seul... (eil elfenn)
ĉeĥe:
tím (čím-tím)
france:
plus (plus..., plus...), moins (plus..., moins...)
germane:
desto, umso
hebree:
מה גם ש...
hispane:
(mientras más o menos ..., ) más o menos ...
hungare:
annál ...
japane:
それだけ
katalune:
com...
nederlande:
hoe (2de deel van bv. "hoe meer, hoe liever"), des (bv. in "des te beter")
pole:
tym (w złożeniu im .. tym ...)
portugale:
tanto (correlativo de "ju")
ruse:
тем... (союз со сравн. ст.)
slovake:
tým ..., tým
svede:
desto
volapuke:
plu

administraj notoj