tradukoj: be cs de en es fr hu nl pl pt ru sk

*detal/o PV

detalo

1.TEZ
Malgranda parto, konsiderata kontraste al la tuto: zorge raportu pri ĉiuj detaloj; mi forgesis multajn detalojn de la afero; Lemuel volas havigi al si pluajn detalojn, kaj poste, tenante en la manoj ĉiujn ŝnurojn, uzi ilin kun des pli granda forto [1]; liaj viglaj okuloj ŝajne atentis ĉiun detaleton, ne nur de la kadavro mem, sed ankaŭ de ĝia pozo [2].
2.TEZ
Malgrava parto, konsiderata kontraste al la ĉefa: droni en detaloj (tro atenti pri malgravaĵoj kaj maltrafi la ĉefaĵon) PrV. SIN:detalaĵo; VD:bagatelo.

*detalaTEZ

1.
Enhavanta ĉiujn detalojn, preciza kaj kompleta: detala fakturo, rakonto. detala adreso [3]; oni legos la detalan historion de la Esperantismo [4]; detala kompreno de l' situacio [5]; aŭdi detalajn sciigojn pri la fortoj kaj intencoj de miaj malamikoj [6]; ed mi posedas [...] detalan planon de la trairoj [7]; ĉe pli detala rigardado, la dezerto ŝajnus malpli unutona [8]; ni aperigis detalan artikolon pri la multfaceta dekstra ekstremismo Monato .
Rim.: Tia estas la Fundamenta senco de la radiko, laŭdevene adjektiva, kvankam nuntempe substantiva. Se la radiko estus normala substantiva radiko, povus ekzisti sencoj „rilata al detalo“, aŭ „malgrava, akcesora“ (menciita en PV), sed ili ne estas rigardataj ĝustaj.
2.
EKON Rilata al pomalgranda vendado: detala komerco.

*detale

1.
En maniero detala: pli detale mi parolos pri tio ĉi en la Bulonja kongreso [9]; la pastro volonte priskribis detale siajn dolorojn kaj sian farton [10].
2.TEZ
EKON Pomalgrande: (figure) repreni detale, kion oni donis maldetale (poiome repreni tion, kion oni pretendis doni).

detali

(tr)
1.TEZ
Detale priskribi aŭ studi: li detalis la historion de Esperanto de 1887 ĝis 1900; brita naturalisto [...] sukcesis separi la similaspektajn Ĉifĉafon, Fitison kaj Arbarfiloskopon pro ties kantoj, kiel li detalis en 1789 en sia verko [11].
Rim.: Pri la alternativa formo „detaligi“ kaj pri la netransitiva statverbo „detali“ vd la rimarkon ĉe detaligi.
2.
EKON Pomalgrande vendi: tie ĉi oni ne detalas la ŝtofpecojn.

detaligiTEZ

(tr)
Igi detala ― prilabori, trakti, prezenti ion ĝis la nivelo de la detaloj: kaj jen, kiam mi estis 15-jara, sekve al hazardoj, kiujn detaligi estus tro tede, mi ekkonis la esperanto-mondon [12]; mi ne tro detaligu pri la diversaj metodoj por elartikigi, frakasi, brulvundi ... [13]; tio estas bona priskribo de la normo de Esperanto, kun la Fundamento kiel bazo kaj detaligitaj interpretadoj surbaze de la lingvouzo de Zamenhof [14]; la helena mitaro klarigis la originon de la mondo kaj detalis la travivaĵojn de bunta aro da dioj, herooj kaj aliaj mitologiaj estaĵoj [15].

Rim.: Esperanto havas du manierojn verbigi la substantivon detalo: aŭ per simpla konverto: „detalo“―„detali“ kiel „salo“―„sali“; aŭ pli riĉe, per sufiksa derivado, „detalo“―„detali“―„detaligi“ kiel „simbolo“―„simboli“―„simboligi“. Ambaŭ estas kutimaj en Esperanto, kvankam ĉe la konverto eblas hezito: ĉu „detali“ estas statverbo (kiel „simboli“, „ondi“) aŭ agverbo. La PIV-oj konas nur la konvertitan agverbon „detali“, kvankam la sufiksa agverbo „detaligi“ estas pli ofta, kaj malgraŭ ke la statverba konvertaĵo ankaŭ ekzistas (kvankam ĉi tiu estas iom malofta): la pritrakto tre detalas kaj profundas [16]; bedaŭrinde, la antaŭparolo ne tre detalas pri la konsultitaj verkoj kaj disdivido de taskoj inter la nomitaj kunlaborantoj [17]. [S. Pokrovskij]

detalado, detaligo

1.
Preciza kaj aparta konsiderado pri ĉiuj partoj de tuto: mi ekokupis min pri la priskribado de ĉiuj plantoj de la insulo ... kun sufiĉa detalado por okupi min dum la cetero de miaj vivotagoj [18]; fari la detaladon de konto; la detaligo tamen ne estas signo de kvalito [19].
2.TEZ
EKON Pomalgranda vendado. VD:debito.

detalaĵoTEZ

(arkaismo)
Detalo2: koncerne la detalaĵojn oni jam tiam vidis tion, kion oni vidas nun [20]; ŝi estis ... tro nekompetenta pri tiu svarmo da ĉiutagaj detalaĵoj Marta; mi demandos pri kelkaj neeviteblaj detalaĵoj Marta; [ŝi] demandis nur pri detalaĵoj [21].
Rim.: Ŝajnas, ke mankas ekzemploj kun la senco detalo 1, sed povas esti, ke la unua citita ekzemplo celas ĝin. La laŭdevena adjektiva karaktero de la radiko, verŝajne instigis al uzo de detalaĵo en pli vasta senco, ol ĝi havas hodiaŭ.

detalistoTEZ Vikipedio

EKON
Vendisto, kiu vendas detale2: fondi tie filion aspiras ĉiuj ajn detalistoj [22]. SIN:detalvendisto

maldetala

1.
Ĝenerala, sendetala: rakonti laŭ maldetalaj trajtoj; la maldetala strukturo povas esti disdividita en tri korektigajn termojn [23]; oni serĉas komence distingilojn de la maldetala subdivido, por poste antaŭenpenetri al pli malgrandaj formeroj [24].
2.
EKON Pogranda.

maldetale

1.
En maniero maldetala: maldetale prilaborita, kvadratforma ĉaroŝranko [25]; ankaŭ la bankedojn ĉe la kortego li priskribas nur maldetale [26].
2.TEZ
EKON=pogrande vendi maldetale.

tradukoj

anglaj

~o: detail. ~a komerco: retail.

belorusaj

~e 2.: у раздроб, у розніцу; mal~e: гуртом, оптам.

ĉeĥaj

~o: detail, podrobnost; ~a: detailní, obšírný, podrobný; ~e: podrobně; ~i: detailizovat, detailovat, dovést do podrobností, podrobně zpracovat, prodávat v malém, rozdetailovat; ~igi: detailizovat, detailovat, dovést do podrobností, podrobně zpracovat, prodávat v malém, rozdetailovat; ~isto: maloobchodník; mal~a: povšechný; mal~e: hrubě.

francaj

~o 1.: détail; ~o 2.: détail, broutille; ~a 1.: détaillé, circonstancié, minutieux; ~a 2.: de détail , au détail ; ~e 1.: en détail, minutieusement, par le menu; ~e 2.: au détail; ~i 1.: détailler, passer en revue, faire le détail (de); ~i 2.: détailler, vendre au détail; ~igi: détailler , passer en revue, faire le détail (de); ~ado, 1.: détail, examen détaillé, revue ; ~ado, 2.: détail; ~isto: détaillant; mal~a: grossier, gros, sommaire, de gros; mal~e 1.: en gros , grossièrement , grosso modo, sommairement; mal~e: en gros. droni en ~oj: se noyer dans les détails.

germanaj

~o: Einzelheit, Kleinigkeit, Detail; ~a 1.: ausführlich, detailliert, ins Einzelne gehend, eingehend; ~e 1.: ausführlich, detailliert, eingehend; ~i 1.: ausführlich darlegen, bis ins Einzelne darlegen, bis ins Einzelne erörtern, detailliert darstellen; ~i 2.: einzeln verkaufen, in kleinen Mengen verkaufen, im Einzelhandel anbieten, en detail verkaufen; ~igi: ausführlich darlegen, bis ins Einzelne darlegen, bis ins Einzelne erörtern, detailliert darstellen; ~ado, 1.: Einzelaufstellung, genaue Aufstellung, genaue Aufführung, Detaillierung; ~ado, 2.: Einzelverkauf, Verkauf im Kleinen, Verkauf en detail, Kleinvertrieb, Einzelhandel; ~isto: Einzelhändler, Einzelhandelskaufmann; mal~a 1.: grob, in groben Zügen; mal~a 2.: den Großhandel betreffend, im Großhandel. ~a komerco: Einzelhandel.

hispanaj

~o: detalle; ~a 1.: detallado; ~e 2.: detalladamente; ~i: detallar; mal~a: burdo; mal~e: burdamente.

hungaraj

~o 1.: részlet; ~o 2.: részletkérdés, kicsinység; ~a 1.: részletes, beható; ~a 2.: kiskereskedelmi, kicsibeni; ~e 2.: kicsiben, részletekben; ~i 1.: részletez; ~i 2.: kicsiben elad; ~igi: részletez; ~ado, 1.: részletezés; ~ado, 2.: kiskereskedelem, kicsiben eladás; ~isto: kiskereskedő; mal~a 1.: általános, vázlatos; mal~a 2.: nagybani; mal~e: nagyban.

nederlandaj

~o: detail; ~a 1.: gedetailleerd, in detail; ~a 2.: betreffende de kleinhandel; ~e 2.: in het klein; ~i 1.: detailleren; ~i 2.: in het klein verkopen; ~igi: detailleren; ~ado, 1.: detailleren; ~ado, 2.: kleinhandel; ~isto: kleinhandelaar; mal~a 1.: in grote trekken; mal~a 2.: groothandels-; mal~e: in het groot.

polaj

~o: detal, drobiazg, szczegół; ~a 1.: szczegółowy, z detalami, ze szczegółami; ~a 2.: detaliczny; ~e 1.: szczegółowo, z detalami, ze szczegółami; ~e 2.: detalicznie; ~i 1.: wyszczególniać; ~i 2.: sprzedawać detalicznie, sprzedawać w detalu; ~igi: uszczegóławiać, prcecyzować; ~ado, 2.: sprzedaż detaliczna; ~aĵo : detal, drobiazg, szczegół; ~isto: detalista; mal~a 1.: zgrubny, pobieżny, bez detali, bez szczegółów, niedokładny; mal~a 2.: hurtowy; mal~e 1.: zgrubnie, pobieżnie, bez detali, bez szczegółów, niedokładnie; mal~e 2.: hurtowo.

portugalaj

~o: detalhe.

rusaj

~o 2.: мелочь; ~o: деталь, подробность; ~a 1.: детальный, подробный; ~a 2.: розничный; ~e 1.: подробно, детально, в деталях; ~e 2.: в розницу; ~i 1.: детализировать; ~i 2.: продавать в розницу; ~igi: детализировать; ~ado, 1.: детализация; ~ado, 2.: розничная торговля; ~aĵo : подробность; ~isto: розничный торговец; mal~a 1.: в общих чертах; mal~a 2.: оптовый; mal~e: оптом.

slovakaj

~o: podrobnosť; ~a: podrobný; ~e: podrobne; ~i: detailizovať, doviesť do podrobností; ~igi: detailizovať, doviesť do podrobností; ~isto: maloobchodník; mal~a: povrchný; mal~e: hrubo, povrchne.

fontoj

1. H. A. Luyken: Pro Iŝtar, ĉapitro 8
2. H. A. Luyken: Pro Iŝtar, ĉapitro 20
3. L. L. Zamenhof: Homaranismo, El la mondo homarana (hilelista).
4. L. L. Zamenhof: Paroloj, Parolado antaŭ la Tria Kongreso Esperantista en Cambridge en la 12a de aŭgusto 1907
5. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro XVI
6. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro XV
7. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro VIII
8. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 2, Ĉapitro XVII
9. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Antaŭparolo
10. H. A. Luyken: Pro Iŝtar, ĉapitro 20
11. Vikipedio, Ĉifĉafo
12. Claude Piron: La bona lingvo, P. 9a
13. D-ino Marjorie BOULTON: La proceso, la sorĉistino kaj ŝia kato, IKU 1996, Prago
14. W. Bormann: Novaj defioj antaŭ la Akademio de Esperanto
15. Vikipedio, Helena mitologio
16. Fabien van Mook: Esperanto sen mitoj, JEN n-ro 145, p. 10-12 (sept-okt 1999)
17. LEA/G-MAGAZINO n-ro 24 (1998:4)
18. Jean-Jacques Rousseau, trad. André Gilles: La revadoj de soleca promenanto, Kvina promenado
19. Enkonduka lernolibro de interlingvistiko
20. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Filino de la reĝa marĉo
21. V. Varankin: Metropoliteno, ĉapitro 7
22. Monato, Igarasi Takeo: Ginza
23. Vikipedio, Maldika strukturo
24. Vikipedio, Muzika analizo
25. Vikipedio, Rado
26. Vikipedio, Marko Polo

~igi: Mankas verkindiko en fonto.
~ado, : Mankas verkindiko en fonto.


administraj notoj

pri detal/o :
  Pri fundamenteco: en la Fundamento aperas
  nur la nuda radiko "detal" (kun adjektivaj
  tradukoj) kaj la adverbo "detale". Mi komprenas,
  ke la marko * en art/kap koncernas la radikon,
  sed en drv/kap koncernas la vorton, krom cxe
  la adjektiva derivajxo, kiu kvankam ne vere aperas
  en la Fundamento, tamen aperas virtuale...
  [MB]

[^Revo] [detal.xml] [redakti...] [traduki...] [artikolversio: 1.34 2017/03/07 19:10:25 ]