tradukoj: be de es fr hu io nl ro th tp vo zh

1 -aĉ/

I.

-aĉ  

(sufikso)
Malbona, malbonkvalita, maltaŭga, malbela: mizera ĉevalo [1]; domo (malbela, kaduka domo); rigardi kiel bovido (gapi, stultmiene rigardi) PrV ; babili (stulte, vante aŭ malice paroli); el la faro fariĝis kaĉo PrV ; ĉie via popolo persekutas Fenicianojn, kiel hundoj [2]; vi mem faras ĉi tiun simplan laboron kaj ne lasas ĝin knedi per iu el viaj helpistoj [3]! lia kadavro estos […] mortaĵo [4]; ĝi estis mizera, hirta hundo, kiu pli similis eluzitan skraptapiŝon [5]; fiartefaritaĵo, kiu senkulturigus la homaron! [6]. VD:fi

Rim.: Vidu la rimarkon ĉe fi.
II.
Vortero memstara samsignifa:

(ekkrio)
Malbone! malagrable!: Mozilo ne plu funkcias bone[…] pro la nura ĉeesto de tiu Fajrovulpo en la sama komputilo! ! [7]; la tri pingvenoj falas en la neĝon kun granda -bruo, kaj stulte rigardante unu la alian [8].

aĉa

Malbona, malbela, malagrabla: la vetero estis a, malseka kaj tempesta ― gripa vetero [9]; kombine kun la a vortodividado kaj la minusklaj k-oj, la tuta noma afero […] iĝas ne plu eltenebla ĉiupaĝa incito [10]; li kulpas pri la a traktado de virinoj en la eklezio [11]; la kafo en la stacidoma bufedo estis a [12]; a elparolo [13]; a sendaĵo [14].

aĉaĵo

Io tre malplaĉa, malbona: ŝi […] ne lasis ian aĵon ie por la purigistino [15]; [jen] dio ordonas aĵojn [16]; meze de la jaro 1475 fama „aĵo” okazis en la urbo Trento [17]; la uzo de […] surogata alfabeto kun la aĵo „x” [18].

aĉiĝi

(ntr)
Malboniĝi, malagrabliĝi, difektiĝi: lia stato pli kaj pli iĝas; la jaron antaŭ la morto li havis perturbojn en la stomako, kiuj iĝis [19].

aĉulo

Homo malbona, malagrabla, malplaĉa: vi ulo! vi perfidulo! kiel vi aŭdacis trompi min, kanajla fripono [20]?! en Japanio ekzistas socia normo, ke viro […] senlaborulo […] estas ulo [21]; ĉu vi volis, ke mi rigardu vin? ― kompreneble, vi ulo [22]!

tradukoj

belorusaj

~a: брыдкі, гідкі, непрыгожы, нядобры; ~aĵo: брыдота, гідота; ~iĝi: пагаршацца, псавацца.

ĉinaj

~ulo: 坏人.

francaj

-~ : -asse (suffixe péjoratif), -âtre (suffixe péjoratif); ~: saloperie !, zut !; ~a: dégueulasse, horrible, mauvais; ~aĵo: cochonnerie, saloperie; ~iĝi: se dégrader; ~ulo: salaud.

germanaj

-~ : Scheiß- [pref], Mist- [pref], Drecks- [pref]; ~a: scheiße, schlecht, klapprig, übel.

hispanaj

-~ : -aco (sufijo peyorativo), -ucho (sufijo peyorativo); ~: puaj, qué asco; ~a: malo, feo, desagradable, asqueroso, asquerosa; ~aĵo: suciedad, porquería, bodrio, birria, chapuza, cutrez, chorrada; ~iĝi: degradarse, estropearse; ~ulo: canalla, desgraciado, miserable, tipejo, tiparraco, mamarracho.

hungaraj

~a: ócska, vacak, silány.

idaj

-~ : -ach.

nederlandaj

~a: lelijk, vuil, miezerig, schamel, minderwaardig; ~aĵo: lelijk ding, waardeloos ding; ~ulo: lelijkerd, lelijkaard, stinkerd, vuilaard, vuilik.

rumanaj

~a: de dispreţuit, josnic; ~aĵo: un lucru dezgustător, situaţie dezgustătoare; ~iĝi: a se face rău; ~ulo: fiinţă netrebnica, prăpădită, mizerabila, josnica.

tajaj

-~: ไม่ดี, คุณภาพแย่, หยาบคาย; ~ulo : คนไม่ดี, คนที่ไม่น่าคบหา.

tokiponaj

~a: ike.

volapukaj

-~ : lu-.

fontoj

1. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 1, Sovaĝaj cignoj
2. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro XVI
3. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, „Bela“
4. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, Ĉapitro VIII
5. Monato, Albisturo Kvinke: Tenebro
6. Monato, Thierry Salomon: La mondolingvo
7. R. Platteau: Mozilo..., libera folio, 2007-10-02
8. Ulrich Hub, trad. Cyrille Hurstel: La arkeo foriras je la oka
9. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 4, Turgardisto Ole
10. Monato, Boris Kolker: Atentokapta sed ruĝkrajoninda
11. Monato, W. H. Simcock: Kortuŝa tenero
12. Monato, Geraldo Mattos: Kota Akvo: Konstanten Krysakov
13. Monato, Roberto Pigro: Kiom da homoj, tiom da gustoj
14. Monato, Jozefo Lejĉ: Brita humuraĵo
15. M. Boulton: Ebrivirgeco, Nica Literatura Revuo, 1958-01 ĝis 02, numero 3/3, p. 99-107a
16. Monato, Zecchin Amando: Romkatolika
17. Monato, Armando Zecchin: Ĉu vere okazis sang-oferaj paskoj?
18. Monato, Pejno Simono: Pri lingvo ne universala, ne el Krotelo, ne por Barato kaj nepre sen iksoj
19. Vikipedio, Wilhelm Hey
20. Sándor Szathmári: Perfekta civitano (1956), Satiraj rakontoj
21. Monato, Azuma Juki: Malsatmorto ankaŭ en evoluintaj landoj
22. Monato, Trevor Steele: Tridek jarojn poste

~iĝi: Mankas dua fontindiko.


ℛevo | datumprotekto | acx.xml | redakti... | traduki... | artikolversio: 1.32 2019/09/01 10:10:16