*kio

*kio   Vikipedio

1.
Demanda pronomo por neŭtraĵoj: kio okazis?; pri kio estas la demando?
2.
Nerekte demanda pronomo por neŭtraĵoj: neniu scias, kio morgaŭ lin trafos PrV ; li demandis ŝin, kion ŝi faras tie ĉi, tute solaZ ; rigardu, kio eliras el la buŝo de via fratinoZ ; mi klarigis al vi, kio devas esti la celado de niaj kongresojZ .
Rim.: En tiu senco, oni neniam esprimas la antaŭaĵon tio.
3.
Relativa pronomo uzata anstataŭ kiu, kiam ĝia antaŭaĵo estas a) io, tio, ĉio (esprimita aŭ ne); b) antaŭa tuta prop.; c) substantivigita adjektivo kun nedifina signifo: mi volas, ke tio, kion mi diris, estu obeata; sorto ofte alsendas, kion oni ne atendas PrV ; kio mia, tio bona PrV ; la urbo faris ĉion, kion ili povis por ke ni elportu la plej bonan rememoronZ ; kio ajn estos l' unua vidoto, ĝi estos al Dio oferotaZ ; pri kio ajn prudenta vi al mi parolos, viaj vortoj ne perdiĝosZ ; la naturo konservas sian moron, kion ajn la honto dirusZ ; ŝi posedis fenomenan memoron, kio ŝin kapabligis traduki sen notoj plej longan paroladon; nun li havis tempon por ekzerci la soldatojn, kio estis lia plej amata okupoB ; li ridas konstante, kio estas netolerebla; la kongresaj kunsidoj okazos en unu sola domego, kio multe helpos al la bona aranĝo; la plej bona, kion oni povas fari, estas...Z ; mi promesis ne kaŝi antaŭ vi eĉ la plej malgrandan, kion mi povas ekscii pri la sorto de via fratoZ ; la sola, kio mirigis ilin, estis tio, ke ili facile komprenis la lingvonZ ; tio estus la plej terura, kio povus al mi okaziZ ; tio estis la plej agrabla, kion oni povis al ŝi donaciZ ; la sola, kion ili deziras, estas nur, ke oni lasu ilin trankvile viviZ ; la unua, kion ili aŭdis, estis...Z ; la blanka, kion li vidis, estis nur ŝaŭmo sur la akvoK .
Rim.: En tiu senco oni povas subkompreni la antaŭaĵon tio nur kiam ĝi estas je la sama kazo kiel kio: redonu, kion vi prenis.
Rim.: Pro la misinfluo de la eŭropaj lingvoj, oni kutimas uzi „kio“n ĉiam ununombre, malkiel en ekz-e la lingvoj tjurkaj kaj malsimetrie ol „kiu ‐ kiuj“; tial anstataŭ nun decidu, kiojn vi kunprenos, kaj kiojn vi lasos ĉi tie, oni uzas ĉirkaŭfrazon (kiujn aĵojn vi kunprenos) , aŭ tute mallogike uzas ununombron ( kion vi kunprenos ‐ eĉ se temas pri pluraj aĵoj; tian mallogikaĵon oni neniam toleras ĉe kiujn vi kunprenos ). Iam la akordo tamen neprigas plurnombron: „Mi kredis,“ diris sinjoro Gliddon, tre humile, „ke la Skarabo estis unu el la egiptaj dioj.“ „Unu el la egiptaj kioj?“" ekkriis la mumio salte stariĝante. [1]. [Sergio Pokrovskij]
1. E.A. Poe: Kelkaj vortoj kun mumio
angle:
1. what 2. what tio, ~n: what ĉion, ~n: everything (that) 3. which, that
beloruse:
што
ĉeĥe:
co co, což
france:
quoi, que, quelle chose, qu'est-ce qui, qu'est-ce que, ce qui, ce que ~ ajn: quoi que, quelque chose que
germane:
was
hebree:
מה 3. אותו, מה ש-, אשר, ש-
indonezie:
1. apa 3. yang
nederlande:
wat
pole:
co ~ ajn: co tylko
rumane:
ce
ruse:
что
slovake:
čo čo, čože čo, čože tio, ~n: to, čo ĉion, ~n: všetko, čo
taje:
อะไร
turke:
tio, ~n: ne
volapuke:
1. kios 2. kios 3. kelos

administraj notoj

~: Mankas verkindiko en fonto.