tradukoj: be bg ca de en es fr nl oc pl ru sk sv th tp

* -aĵ/

I.

-aĵ

Sufikso, kiu:
1.
aplikate al adjektivo aŭ adverbo, foje al substantivo ‐ esprimas iun konkretan objekton, kiu estas esence tia, kiel esprimas tiu vorto, al kiu ĝi estas aplikata: sankto (= io sankta); malpuro (= koto, polvo k.s.); teruro (= io, kio kaŭzas teruron); Moseo rakontis al sia bopatro [...] ĉiujn malfacilojn, kiuj trafis ilin dum la vojo kaj el kiuj la Eternulo ilin savis [1]; ĉio devas esti unu forĝita tuto (t.e. ne konsistanta el pluraj partoj) el pura oro [2]; prenu la tutan sebon kiu kovras la internon (t.e. la internaj organoj) [3]; li ne etendis sian manon sur la apartenon de sia proksimulo (ne ŝtelis de lia havo) EKON [4]; (figure) ĝi estas por mi volapuko (nekompreneblaĵo) PrV.
Rim.: Substantivo formita el adjektiva radiko per la sufikso ( belo ) diferencas de la vorto aĵo memstare uzata kun akompano de adjektivo ( bela o ). La unua esprimo montras esencan konstantan kvaliton; la dua signifas, ke la aĵo havas ian okazan neesencan kvaliton.
2.
aplikate al verbo ‐ havas saman signifon kiel aplikate al iu el la participoj de tiu verbo: fluo (= fluantaĵo); skribo (= skribintaĵo); frando (= frandataĵo); forbruligu ĝin sur la altaro kune kun la brulofero kiel agrablan odoron antaŭ la Eternulo [5]; sanigo malbongusta sed efiko plej ĝusta PrV; la reston manĝu la bestoj de la kampo [6]; blua, purpura kaj ruĝa tekso [7].
3.
aplikate al substantivo ‐ esprimas konkretan objekton faritan el tio, kion nomas la substantivo, plej ofte manĝaĵon: bovo (manĝaĵo farita el bova viando); glacio estas dolĉa glaciigita frando [8]; prenu la bruston (brustviandon) de la virŝafo [9]; tolon (t.e. io farita el tolo) malpuran lavu en la domo PrV.
II.
Uzata memstare:

aĵoTEZ Vikipedio

Konkreta objekto: la plej bona o en la mondo [10]; la princo [...] prenos siajn ojn sur la ŝultron kaj eliros [11]; delikatajn ojn li manĝas [12]; mi mem pli bone enpakos viajn ojn, por ke tempo ne estu vane perdata [13]; en la plimulto da okazoj inter o kaj o estas granda diferencoLR.

tradukoj

anglaj

~o: thing.

belorusaj

~o: рэч.

bulgaraj

~o: нещо.

francaj

~o: chose, objet, truc.

germanaj

~o: Ding, Sache, Gegenstand. sankt~o: Heiligtum; malpur~o: Dreck, Schmutz; malfacil~o: Schwierigkeit; tut~o: Ganzes; intern~o: Innerei; aparten~o: Besitz; ĝi estas por mi volapuk~o: das sind für mich böhmische Dörfer, das kommt mir spanisch vor.

hispanaj

-~ 1.: cosa, objeto (más concreto y físico, a menudo palpable); -~ 3.: producto (ej: carne de, tela de); ~o: cosa (objeto concreto), objeto.

katalunaj

~o: cosa.

nederlandaj

~o: ding.

okcitanaj

~o: causa.

polaj

~o: rzecz.

rusaj

~o: вещь. sankt~o: святыня; malpur~o: грязь, мусор, нечистоты; malfacil~o: трудность, затруднение; tut~o: целое (сущ.); intern~o: внутренность; aparten~o: имущество ; ĝi estas por mi volapuk~o: это для меня китайская грамота, это для меня тарабарщина .

slovakaj

~o: vec.

svedaj

~o: sak.

tajaj

-~ 1.: แสดงคำนามของสิ่งที่เป็นนามธรรม; -~ 3.: แสดงคำนามของสิ่งที่ทำมาจาก; ~o: สิ่งของ, สิ่ง.

tokiponaj

~o: ijo.

fontoj

1. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 18:8
2. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 25:36
3. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 29:13
4. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 22:8
5. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 29:25
6. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 23:11
7. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 25:40
8. L. L. Zamenhof: Fundamento de Esperanto, Ekzercaro, § 35
9. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Eliro 29:26
10. H. C. Andersen, trad. L. L. Zamenhof: Fabeloj, vol. 2, Elfo de la rozo
11. trad. L. L. Zamenhof: La Malnova Testamento, Jeĥezkel 12:12
12. B. Prus, trad. Kazimierz Bein: La Faraono, vol. 3, ĉap. 10
13. N. V. Gogol, trad. L. L. Zamenhof: La Revizoro, Sceno IX


administraj notoj

pri -~ 1.:
      Ĉu malfacilaĵoj k.s. estas konkretaj (t.e. 
percepteblaj) objektoj?
      Se ne, la difino bezonas aldonon por ampleksi ankaŭ 
abstraktajn aferojn.
      [wd]
    

[^Revo] [ajx.xml] [redakti...] [traduki...] [artikolversio: 1.28 2017/07/14 08:10:14 ]